Σε νέα κίνηση πρόωρης αποπληρωμής δημόσιου χρέους προχώρησε η Ελλάδα στις 15 Δεκεμβρίου, με βασικό στόχο την ταχύτερη εξόφληση των ακριβών διμερών δανείων προς τις χώρες της ευρωζώνης που χορηγήθηκαν στο πλαίσιο του πρώτου μνημονίου. Ο σχεδιασμός προβλέπει την πλήρη αποπληρωμή τους έως το 2031, δηλαδή δέκα χρόνια νωρίτερα από την αρχικά προβλεπόμενη λήξη το 2041.
Μετά την έγκριση του Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Σταθερότητας, αποπληρώθηκαν δάνεια του Greek Loan Facility (GLF) συνολικού ύψους 5,287 δισ. ευρώ, τα οποία έφεραν κυμαινόμενο επιτόκιο και είχαν προγραμματισμένη λήξη την περίοδο 2033–2041. Η κίνηση αυτή προστέθηκε σε προηγούμενες πρόωρες αποπληρωμές που ξεπερνούν τα 15 δισ. ευρώ, ενισχύοντας τη βιωσιμότητα του δημόσιου χρέους και περιορίζοντας την έκθεση της χώρας στις διακυμάνσεις των επιτοκίων.
Συγκεκριμένα, τον Δεκέμβριο του 2024 εξοφλήθηκαν υποχρεώσεις ύψους 7,935 δισ. ευρώ, το 2023 5,29 δισ. ευρώ και το 2022 2,645 δισ. ευρώ. Παράλληλα, έχει ήδη προγραμματιστεί νέα πρόωρη αποπληρωμή ύψους 8,8 δισ. ευρώ εντός του 2026, με στόχο τη σταδιακή εξάλειψη των πιο ακριβών δανείων του πρώτου μνημονίου.
Υπενθυμίζεται ότι επιπλέον 7,9 δισ. ευρώ έχουν διατεθεί για την πρόωρη αποπληρωμή δανείων προς το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, οδηγώντας στη συνολική διαγραφή της σχετικής οφειλής. Συνολικά, η Ελλάδα έχει αποπληρώσει πρόωρα δάνεια ύψους 29 δισ. ευρώ, εξοικονομώντας μέχρι σήμερα περισσότερα από 3,5 δισ. ευρώ σε τόκους. Μόνο από την αποπληρωμή της 15ης Δεκεμβρίου, η εξοικονόμηση από τόκους υπολογίζεται σε 1,6 δισ. ευρώ.
Μετά τα διμερή δάνεια GLF, στο επίκεντρο του σχεδιασμού περνούν οι υποχρεώσεις προς τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (EFSF), συνολικού ύψους 141,8 δισ. ευρώ, με λήξεις έως το 2070. Στο υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και στον Οργανισμός Διαχείρισης Δημοσίου Χρέους εξετάζονται σενάρια περαιτέρω ελάφρυνσης, καθώς από το 2034 θα προστεθούν και οι οφειλές 61,9 δισ. ευρώ προς τον ESM, με ορίζοντα αποπληρωμής το 2060.
Η στρατηγική αυτή στηρίζεται στο ισχυρό ταμειακό «μαξιλάρι», που ανέρχεται σε περίπου 44,8 δισ. ευρώ, αλλά και στα υψηλά πρωτογενή πλεονάσματα, τα οποία εκτιμάται ότι θα φτάσουν το 3,8% του ΑΕΠ φέτος. Σύμφωνα με τον ΟΔΔΗΧ, οι χρηματοδοτικές ανάγκες για το 2026 ανέρχονται σε 24,7 δισ. ευρώ, χωρίς να ασκείται πίεση για βεβιασμένες εξόδους στις διεθνείς αγορές.
