Με δύο ανοιχτά μέτωπα, στη θάλασσα και στο εσωτερικό πολιτικό σκηνικό, ο Κυριάκος Μητσοτάκης επιχειρεί να γυρίσει σελίδα στην υπόθεση του καλωδίου ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας–Κύπρου. Η αντίστροφη μέτρηση για την επανεκκίνηση των ερευνών του γαλλικού Abeille Marengo έχει αρχίσει, οι Ένοπλες Δυνάμεις παρακολουθούν σε επιχειρησιακή ετοιμότητα τις κινήσεις στην περιοχή και η Άγκυρα επιμένει στις αξιώσεις της. Το ζητούμενο για το Μέγαρο Μαξίμου, ωστόσο, δεν είναι απλώς να επιστρέψει το πλοίο στη θάλασσα. Είναι να προχωρήσει το έργο χωρίς να επαναληφθεί το σκηνικό της Κάσου και χωρίς η Τουρκία να αποκτήσει στην πράξη ρόλο που η Ελλάδα δεν της αναγνωρίζει.
Αυτή είναι η πρώτη, επιχειρησιακή δοκιμασία για την Αθήνα. Η δεύτερη είναι πολιτικοδιπλωματική και αφορά τη διαχείριση της γαλλικής ρηματικής διακοίνωσης, η οποία αναζωπύρωσε την αντιπαράθεση για τους κυβερνητικούς χειρισμούς στα ελληνοτουρκικά. Το Μαξίμου επιχειρεί να αποκρούσει τις κατηγορίες περί ενδοτικότητας, αξιοποιώντας και τις πληροφορίες ότι η γαλλική ενημέρωση έγινε μετά τις αδειοδοτήσεις και δεν περιορίστηκε στην Άγκυρα. Ο Παύλος Μαρινάκης έδωσε ήδη το στίγμα της κυβερνητικής απάντησης, ξεκαθαρίζοντας ότι «δεν έχει ζητηθεί, ούτε πρόκειται να ζητηθεί, άδεια από την Τουρκία», ενώ πέρασε στην αντεπίθεση απέναντι σε όσους αμφισβητούν τους χειρισμούς της Αθήνας.
Μέσα σε αυτή τη συγκυρία, ιδιαίτερο ενδιαφέρον αποκτούν και τα μηνύματα που θα εκπέμψει σήμερα, ο Κυριάκος Μητσοτάκης από το Greece Talks 2026, που διοργανώνουν το Travel.gr και το Πρώτο Θέμα. Στις 13:00, ο πρωθυπουργός θα συνομιλήσει με τον Αντώνη Σρόιτερ στο ξενοδοχείο Μεγάλη Βρεταννία, στην ενότητα «Η Ελλάδα όπως είναι», με αφετηρία τον τουρισμό, την οικονομία και τις προοπτικές της χώρας. Η συζήτηση προσφέρει την ευκαιρία να αναδειχθεί το ευρύτερο κυβερνητικό αφήγημα για μια Ελλάδα που αλλάζει, ενισχύει τη διεθνή της θέση και μετατρέπει την ανάπτυξη σε επενδύσεις, υποδομές και οφέλη για την καθημερινότητα. Η χρονική συγκυρία, πάντως, προσδίδει ιδιαίτερη βαρύτητα και στη γεωπολιτική διάσταση αυτού του αφηγήματος. Άλλωστε, ο πρωθυπουργός έχει ήδη οριοθετήσει δημόσια τη θέση της Αθήνας για το καλώδιο, υπογραμμίζοντας ότι «Ελλάδα και Κύπρος είναι οι χώρες που αδειοδοτούν τις εργασίες των ερευνών», με ειδική αναφορά στον ευρωπαϊκό χαρακτήρα του έργου και στη συμμετοχή γαλλικών εταιρειών.
Η ώρα των ερευνών
Στο επιχειρησιακό πεδίο, η Αθήνα έχει ολοκληρώσει τις προβλεπόμενες διαδικασίες, μετά τη θετική γνωμοδότηση της αρμόδιας διυπουργικής επιτροπής, την απόφαση του υπουργού Εξωτερικών Γιώργου Γεραπετρίτη και την έκδοση της ελληνικής NAVTEX στις 6 Νοεμβρίου. Η πρωτοβουλία περνά πλέον στη γαλλική Nexans, που έχει αναλάβει τις εργασίες, με το Abeille Marengo να προετοιμάζεται, σύμφωνα με τις τελευταίες διαθέσιμες πληροφορίες, για την αναχώρησή του από το Ηράκλειο.
Η μεγαλύτερη δοκιμασία αναμένεται στην περιοχή ανατολικά της Κάσου, όπου παραμένει νωπό το προηγούμενο του καλοκαιριού του 2024. Η Άγκυρα έχει ήδη εκδώσει νέα αντι-NAVTEX, αμφισβητώντας την ελληνική δικαιοδοσία σε τμήμα της περιοχής και αξιώνοντας συντονισμό των εργασιών με τις τουρκικές αρχές. Η ελληνική πλευρά απορρίπτει αυτές τις διεκδικήσεις, επιμένοντας ότι δεν παράγουν έννομα αποτελέσματα.
Παράλληλα, οι Ένοπλες Δυνάμεις παραμένουν σε επιχειρησιακή ετοιμότητα, με τα Επιτελεία σε συντονισμό και την περιοχή των ερευνών υπό συνεχή παρακολούθηση. Στο μικροσκόπιο βρίσκεται και η διαδρομή που θα ακολουθήσει το γαλλικό πλοίο, ενώ η ετοιμότητα διατηρήθηκε καθ’ όλη τη διάρκεια του Σαββατοκύριακου.
Το μήνυμα από στρατιωτικής πλευράς είναι ότι η Ελλάδα δεν επιδιώκει την κλιμάκωση, αλλά είναι αποφασισμένη να υπερασπιστεί την εθνική κυριαρχία και τα κυριαρχικά της δικαιώματα σε κάθε ενδεχόμενο. Στην ίδια κατεύθυνση κινήθηκε και ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, διαμηνύοντας ότι «η Ελλάδα δεν υποχωρεί» και ασκεί «μια ενεργητική εξωτερική πολιτική».
Στον σχεδιασμό προστίθεται και η κυπριακή NAVTEX, η οποία προβλέπει γεωλογικές έρευνες του Abeille Marengo εντός της κυπριακής ΑΟΖ από τις 19 Νοεμβρίου 2026 έως τις 19 Μαρτίου 2027. Η εξέλιξη αυτή προσθέτει ένα ακόμη χρονικό ορόσημο στην πορεία του έργου, με την Αθήνα και τη Λευκωσία να έχουν ολοκληρώσει τις δικές τους διαδικασίες.
Το πρώτο τεστ, επομένως, έχει συγκεκριμένο περιεχόμενο. Να πραγματοποιηθούν οι προγραμματισμένες έρευνες, χωρίς οι τουρκικές αντιδράσεις να προκαλέσουν νέα εμπλοκή και χωρίς η αποφυγή μιας κρίσης να παρουσιαστεί από την Άγκυρα ως αποτέλεσμα δικής της συγκατάθεσης.
Το γαλλικό παρασκήνιο
Στο δεύτερο μέτωπο, το ενδιαφέρον στρέφεται στις λεπτομέρειες της γαλλικής διπλωματικής παρέμβασης, που βρέθηκε στο επίκεντρο της πολιτικής αντιπαράθεσης.
Σύμφωνα με τις πληροφορίες που έχουν δημοσιοποιηθεί, η ρηματική διακοίνωση του Παρισιού προς την Άγκυρα ακολούθησε την ολοκλήρωση των αδειοδοτήσεων από την Ελλάδα και την Κύπρο και την έκδοση των σχετικών NAVTEX. Η χρονική αυτή ακολουθία έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς η ενημέρωση της Τουρκίας δεν εμφανίζεται ως προϋπόθεση για την πραγματοποίηση των ερευνών, αλλά ως ξεχωριστή διπλωματική διαδικασία.
Επιπλέον, η γαλλική ενημέρωση δεν περιορίστηκε στην Άγκυρα. Αντίστοιχες ρηματικές διακοινώσεις φέρεται να απευθύνθηκαν και σε άλλες χώρες της περιοχής, στοιχείο που διαφοροποιεί μια ευρύτερη διπλωματική γνωστοποίηση από μια ειδική συνεννόηση Παρισιού–Άγκυρας. Το ακριβές περιεχόμενο των εγγράφων, πάντως, δεν έχει δημοσιοποιηθεί, ούτε έχουν κατονομαστεί οι υπόλοιποι αποδέκτες.
Η κυβέρνηση επιμένει στη διάκριση ανάμεσα στην ενημέρωση για λόγους ασφάλειας της ναυσιπλοΐας και στη διαδικασία αδειοδότησης. Η Nexans απευθύνθηκε αποκλειστικά στις αρμόδιες ελληνικές και κυπριακές αρχές, ενώ, όπως διευκρίνισε ο Παύλος Μαρινάκης, δεν υπήρξε καμία ελληνοτουρκική συνεννόηση για την αδειοδότηση ή την εκτέλεση του έργου.
Η παρουσία της Nexans και η συμμετοχή της Meridiam στο επενδυτικό σχήμα προσδίδουν ιδιαίτερο βάρος στη στάση του Παρισιού, το οποίο έχει άμεσο ενδιαφέρον για την υλοποίηση μιας υποδομής ευρωπαϊκής στρατηγικής σημασίας. Η γαλλική εμπλοκή, πάντως, δεν αναιρεί τις δυσκολίες που μπορεί να προκύψουν από την επιμονή της Άγκυρας στις διεκδικήσεις της.
Στο διπλωματικό παρασκήνιο βρίσκεται και η Ουάσιγκτον, η οποία εμφανίζεται πλήρως ενημερωμένη για τις εξελίξεις. Αυτό δεν σημαίνει ότι έχει αναλάβει ρόλο διαμεσολάβησης, καθώς ο κυβερνητικός εκπρόσωπος διευκρίνισε ότι δεν υπήρξε αμερικανική παρέμβαση προς την Ελλάδα, χωρίς να γνωρίζει εάν πραγματοποιήθηκε αντίστοιχη επικοινωνία των ΗΠΑ με άλλη χώρα.
Για το Μέγαρο Μαξίμου, η αποσαφήνιση αυτών των κινήσεων αποτελεί και μέρος της πολιτικής απάντησης στις κατηγορίες περί υποχωρήσεων. Ο Παύλος Μαρινάκης μίλησε για «επισπεύδοντες εντάσεων», καταλογίζοντας στους επικριτές της κυβέρνησης προσπάθεια να καλλιεργηθεί εικόνα ενδοτικότητας απέναντι στην Τουρκία.
Η επόμενη κίνηση του Abeille Marengo θα δείξει πόσο εύκολη ή δύσκολη θα είναι αυτή η διαδρομή. Και κυρίως εάν η Άγκυρα θα περιοριστεί στην προβολή των αξιώσεών της ή θα επιχειρήσει να επηρεάσει τις έρευνες.
