Η νέα έρευνα του ΙΕΛΚΑ η οποία πραγματοποιήθηκε τον Μάρτιο του 2026, σε δείγμα 800 καταναλωτές από όλη την Ελλάδα, επικεντρώθηκε στις αντιλήψεις, τα συναισθήματα και τις προσαρμοστικές συμπεριφορές των καταναλωτών απέναντι στις τρέχουσες γεωπολιτικές και οικονομικές εξελίξεις, με έμφαση στην ένοπλη διαμάχη στον Περσικό Κόλπο.
Αξιοσημείωτο είναι ότι, τα διεθνή γεγονότα όπως οι πόλεμοι και η περιβαλλοντική κρίση, προκαλούν έντονη συναισθηματική επιβάρυνση στους καταναλωτές, όπως δείχνει η έρευνα.
Ο θυμός και ο φόβος αποτελούν τα κυρίαρχα συναισθήματα, ιδιαίτερα σε σχέση με τον πόλεμο μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν. Τα ευρήματα αναδεικνύουν τη συσσωρευμένη ψυχολογική πίεση των νοικοκυριών λόγω πολλαπλών κρίσεων. Τα τρόφιμα παραμένουν σημαντική πηγή οικονομικής πίεσης.
Σύμφωνα με τις απαντήσεις των συμμετεχόντων, η σημαντικότερη επιβάρυνση για τα νοικοκυριά είναι η τιμή των τροφίμων, σε ποσοστό 40%. Το 34% δηλώνει το κόστος ενέργειας, ενώ το 21% το κόστος των καυσίμων.
Για το επόμενο εξάμηνο, οι καταναλωτές προβλέπουν πως θα παραμείνει υψηλή η επιβάρυνση στα τρόφιμα, σε ποσοστό 39%. Ενώ σε αναντιστοιχία με το προηγούμενο εύρημα, το 35% εκτιμά επιβάρυνση στα καύσιμα και το 21% στην ενέργεια.
Οι καταναλωτές εκτιμούν ότι η μεγαλύτερη επιβάρυνση σήμερα προέρχεται τόσο από τις τιμές καυσίμων-ενέργειας, όσο και από τις τιμές των τροφίμων. Επίπλεον, αισθάνονται μεγαλύτερη επίδραση από τις τιμές των τροφίμων και αυτό αποδίδεται, σύμφωνα με την έρευνα του ΙΕΛΚΑ, στη μεγαλύτερη δαπάνη για τρόφιμα και στη συσσωρευμένη κόπωση της τελευταίας τετραετίας.
Αναβολές και μειώσεις δαπανών
Οι καταναλωτές φαίνεται να προσαρμόζονται στις δύσκολες συνθήκες της καθημερινότητας, με το 60% να δηλώνει ότι έχει αναβάλει αγορές ένδυσης και προσωπικών ειδών, ενώ το 54% αναβάλει δαπάνες διασκέδασης (εστίαση, διακοπές). Αναφορικά με τη μείωση δαπανών, 42% αναζητά περισσότερο προσφορές και εκπτώσεις, το 40% στρέφεται σε φθηνότερα προϊόντα και το 36% περιορίζει αγορές βασικών αγαθών. Το 30% απαντάει ότι μειώνει την κατανάλωση καυσίμων και το 29% μειώνει την κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας.
Σε ό,τι αφορά τις ανάγκες οικονομικής ενίσχυσης για το επόμενο εξάμηνο, 81% των καταναλωτών θεωρεί ότι θα χρειαστεί σημαντική βοήθεια για το ηλεκτρικό ρεύμα, και το 77% για τα καύσιμα. 67% δηλώνει ότι θα χρειαστεί ενίσχυση για τρόφιμα και βασικά είδη, 51% για φορολογικές υποχρεώσεις και τέλος, το 38% για ενοίκια και κατοικία.
