Στο στόχαστρο των διεθνών επενδυτών βρίσκεται ξανά η Γαλλία, καθώς οι βίαιες κοινωνικές ταραχές, η δημοσιονομική ασφυξία και το πολιτικό αδιέξοδο πυροδοτούν νέο κύμα πιέσεων στα γαλλικά ομόλογα, στο χρηματιστήριο και στο ευρώ. Οι εικόνες λεηλασιών και εμπρησμών που κυριάρχησαν το Σαββατοκύριακο εντείνουν την ανησυχία για την ικανότητα της κυβέρνησης να διαχειριστεί την κοινωνική οργή χωρίς να εκτροχιάσει περαιτέρω τα δημόσια οικονομικά.
Τα γαλλικά κρατικά ομόλογα υποαποδίδουν έναντι των ευρωπαϊκών, με τη διαφορά απόδοσης μεταξύ του γαλλικού και του γερμανικού 10ετούς τίτλου να διευρύνεται κατά οκτώ μονάδες βάσης, στις 146 μονάδες βάσης, το υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων δύο εβδομάδων.
Την ίδια στιγμή, η διαφορά αποδόσεων με τα ιταλικά κρατικά ομόλογα έφτασε σε νέο ιστορικό υψηλό, ενώ το ευρώ υποχώρησε και ο γαλλικός χρηματιστηριακός δείκτης CAC 40 κατέγραψε απώλειες 1,2%.
Η αντίδραση των αγορών αποτυπώνει το διπλό αδιέξοδο στο οποίο βρίσκεται η δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία της ευρωζώνης: από τη μία πλευρά η κυβέρνηση δέχεται ισχυρές πιέσεις για μέτρα ανακούφισης των νοικοκυριών και από την άλλη το τεράστιο δημόσιο χρέος και το υψηλό δημοσιονομικό έλλειμμα περιορίζουν δραστικά τα περιθώρια πρόσθετων δαπανών.
Στις 146 μονάδες βάσης το spread – Νέο ιστορικό υψηλό έναντι της Ιταλίας
Η ένταση των πιέσεων αποτυπώνεται κυρίως στην αγορά κρατικού χρέους, όπου οι επενδυτές εμφανίζονται ολοένα πιο επιφυλακτικοί απέναντι στις δημοσιονομικές προοπτικές της Γαλλίας.
Η διεύρυνση του spread έναντι του γερμανικού 10ετούς ομολόγου στις 146 μονάδες βάσης υποδηλώνει ότι οι αγορές απαιτούν μεγαλύτερη απόδοση για να διακρατήσουν γαλλικό χρέος σε σχέση με τους αντίστοιχους γερμανικούς τίτλους.
Ακόμη πιο χαρακτηριστική είναι η εξέλιξη σε σύγκριση με την Ιταλία, καθώς η διαφορά αποδόσεων μεταξύ γαλλικών και ιταλικών κρατικών ομολόγων διευρύνθηκε σε επίπεδο-ρεκόρ.
Οι πιέσεις δεν περιορίζονται στα ομόλογα, αλλά επεκτείνονται και στις υπόλοιπες αγορές, με τον CAC 40 να υποχωρεί κατά 1,2% και το ευρώ να κινείται πτωτικά.
Το συνδυασμένο αυτό κύμα ρευστοποιήσεων αντανακλά τη δυσπιστία των επενδυτών απέναντι στην προοπτική ταχείας αποκλιμάκωσης της γαλλικής κρίσης.
«Η Γαλλία αντιμετωπίζει πέντε κρίσεις ταυτόχρονα»
Ιδιαίτερα απαισιόδοξη είναι η εκτίμηση του Λουί-Βενσάν Γκαβ, της Gavekal Research, ο οποίος περιγράφει μια χώρα αντιμέτωπη με πολλαπλές και αλληλοτροφοδοτούμενες κρίσεις.
«Η Γαλλία αντιμετωπίζει σήμερα μια κοινωνική κρίση, μια μεταναστευτική κρίση, μια ενεργειακή κρίση, μια οικονομική κρίση και μια δημοσιονομική κρίση», επισημαίνει.
Όπως προσθέτει, όλα αυτά συμβαίνουν σε μια περίοδο κατά την οποία ο Εμανουέλ Μακρόν παραμένει τυπικά στην προεδρία, αλλά η πολιτική του ισχύς έχει περιοριστεί δραστικά.
«Ο Γάλλος πρόεδρος βρίσκεται στο αξίωμα, αλλά δεν βρίσκεται στην εξουσία», αναφέρει χαρακτηριστικά.
Ο αναλυτής δεν διακρίνει, με βάση τα γεγονότα του Σαββατοκύριακου, κάποιον παράγοντα που θα μπορούσε να στηρίξει το ευρωπαϊκό νόμισμα ή να οδηγήσει σε αποκλιμάκωση των αποδόσεων των γαλλικών ομολόγων.
«Τίποτα από όσα συνέβησαν αυτό το Σαββατοκύριακο δεν φαίνεται να δείχνει τον δρόμο προς ένα ισχυρότερο ευρώ ή χαμηλότερες αποδόσεις των γαλλικών ομολόγων», τονίζει.
Το αδιέξοδο του προϋπολογισμού των 43 δισ. ευρώ
Η κλιμάκωση της κοινωνικής έντασης συμπίπτει με μια από τις πιο κρίσιμες δημοσιονομικές διαπραγματεύσεις για τη Γαλλία.
Οι πολιτικές δυνάμεις συζητούν τον προτεινόμενο προϋπολογισμό του 2027, ο οποίος περιλαμβάνει μέτρα ύψους 43 δισ. ευρώ για τη μείωση του δημοσιονομικού ελλείμματος.
Η κυβέρνηση έχει παρουσιάσει τις βασικές προβλέψεις του σχεδίου τις τελευταίες εβδομάδες, ωστόσο η επίτευξη πολιτικού συμβιβασμού εμφανίζεται εξαιρετικά δύσκολη.
Η γαλλική Εθνοσυνέλευση παραμένει βαθιά διχασμένη, ενώ οι προεδρικές εκλογές, που απέχουν μόλις έξι μήνες, επιβαρύνουν ακόμη περισσότερο το πολιτικό κλίμα.
Οι βίαιες κινητοποιήσεις προσθέτουν μια νέα διάσταση στο πρόβλημα.
Τα αιτήματα για ανακούφιση από το υψηλό κόστος ζωής εντείνουν την πίεση για περισσότερες κρατικές παρεμβάσεις, την ώρα που η κυβέρνηση καλείται να περιορίσει ένα από τα μεγαλύτερα δημοσιονομικά ελλείμματα της ευρωζώνης.
Το βασικό δίλημμα είναι πλέον πώς μπορεί το Παρίσι να κατευνάσει την κοινωνική δυσαρέσκεια χωρίς να προκαλέσει νέα κρίση εμπιστοσύνης στις αγορές ομολόγων.
Commerzbank: Η κυβέρνηση ανάμεσα στους πολίτες και στις αγορές
Την εξαιρετικά δύσκολη ισορροπία που καλείται να διατηρήσει η γαλλική κυβέρνηση αναδεικνύει και ο Έρικ Λιμ, στρατηγικός αναλυτής της Commerzbank.
Όπως επισημαίνει, τα βίαια επεισόδια δεν εκφράζουν τη συντριπτική πλειονότητα των πολιτών που συμμετείχαν στις κινητοποιήσεις.
Ωστόσο, οι εξελίξεις του Σαββατοκύριακου υπογραμμίζουν το πόσο λεπτές έχουν γίνει οι ισορροπίες ανάμεσα στις απαιτήσεις της κοινωνίας και στις προσδοκίες των επενδυτών.
«Παρότι οι βίαιες διαδηλώσεις δεν είναι αντιπροσωπευτικές της συντριπτικής πλειονότητας των πολιτών, οι εξελίξεις του Σαββατοκύριακου αναδεικνύουν τη λεπτή ισορροπία που καλείται να διατηρήσει η κυβέρνηση μεταξύ του κατευνασμού των πολιτών και των αγορών», σημειώνει.
Ο ίδιος προειδοποιεί ότι η κλιμάκωση των διαμαρτυριών για την ακρίβεια μπορεί να εντείνει ακόμη περισσότερο το χάσμα ανάμεσα στις δυνάμεις της Αριστεράς και της Δεξιάς.
Μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να αφήσει τις διαπραγματεύσεις για τον προϋπολογισμό σε παρατεταμένο αδιέξοδο.
«Η κλιμάκωση των διαμαρτυριών για το υψηλό κόστος ζωής βαθαίνει το χάσμα μεταξύ της άκρας Αριστεράς και της άκρας Δεξιάς, γεγονός που θα μπορούσε να οδηγήσει τις συζητήσεις για τον προϋπολογισμό σε τέλμα», υπογραμμίζει.
Η κοινωνική οργή μετατρέπεται σε δημοσιονομικό κίνδυνο
Οι εξελίξεις στη Γαλλία αναδεικνύουν τη στενή σύνδεση ανάμεσα στην πολιτική σταθερότητα και στην εμπιστοσύνη των χρηματοπιστωτικών αγορών.
Η κοινωνική δυσαρέσκεια για το κόστος ζωής δημιουργεί πιέσεις για αύξηση των δημόσιων δαπανών, αλλά η δημοσιονομική κατάσταση δεν επιτρέπει στην κυβέρνηση να κινηθεί χωρίς περιορισμούς.
Ταυτόχρονα, η πολιτική πόλωση ενόψει των προεδρικών εκλογών δυσκολεύει την επίτευξη συμφωνίας για τον προϋπολογισμό του 2027.
Η αδυναμία εξεύρεσης συμβιβασμού ενδέχεται να συντηρήσει την αβεβαιότητα στις αγορές, διατηρώντας τις πιέσεις στα γαλλικά ομόλογα και στο κόστος εξυπηρέτησης του χρέους.
Για τους επενδυτές, το ζήτημα δεν είναι πλέον μόνο η έκταση των κοινωνικών επεισοδίων, αλλά αν η κυβέρνηση διαθέτει την πολιτική δυνατότητα να προχωρήσει στη δημοσιονομική προσαρμογή των 43 δισ. ευρώ χωρίς να επιδεινώσει την κοινωνική κρίση.
