Η Ελλάδα παραμένει πρώτη στην Ευρωπαϊκή Ένωση ως προς το βάρος που επιβαρύνει τον οικογενειακό προϋπολογισμό για δαπάνες στέγασης, σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της Eurostat που περιλαμβάνονται στη νέα έκθεση Housing in Europe – 2025 edition. Τα ελληνικά νοικοκυριά διαθέτουν κατά μέσο όρο το 35,5% του διαθέσιμου εισοδήματός τους για ενοίκιο ή δόση δανείου και βασικούς λογαριασμούς, όταν ο ευρωπαϊκός μέσος όρος δεν ξεπερνά το 19%. Το εύρημα επιβεβαιώνει τη διαχρονική υστέρηση του πραγματικού εισοδήματος στη χώρα και τη συνεχιζόμενη επίδραση της ακρίβειας.
Η Eurostat εξετάζει και το ποσοστό των νοικοκυριών που ζουν υπό «στεγαστική υπερ-επιβάρυνση», δηλαδή όσων δαπανούν πάνω από το 40% του εισοδήματός τους στη στέγη. Και σε αυτή τη μέτρηση η Ελλάδα καταγράφει τη χειρότερη επίδοση στην ΕΕ: περίπου 29% των κατοίκων αστικών περιοχών υπερβαίνει αυτό το όριο, έναντι ευρωπαϊκού μέσου όρου κάτω του 10%. Η διαφορά αναδεικνύει τον έντονο συνδυασμό υψηλών τιμών κατοικίας και χαμηλών αποδοχών.
Η αύξηση των τιμών στην αγορά ακινήτων επιτείνει την πίεση. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος, οι τιμές των διαμερισμάτων στις αστικές περιοχές αυξήθηκαν κατά 6% το πρώτο τρίμηνο του 2025, συνεχίζοντας την ανοδική πορεία του 2024, όταν η μέση ετήσια άνοδος άγγιξε το 9%. Η ισχυρή ζήτηση, ενισχυμένη τόσο από Έλληνες όσο και από ξένους επενδυτές, διατηρεί την αγορά σε υψηλά επίπεδα, ιδιαίτερα στην Αθήνα και σε μεγάλα αστικά κέντρα.
Το πραγματικό εισόδημα, ωστόσο, δεν ακολουθεί αντίστοιχη δυναμική. Σύμφωνα με νέα μελέτη του ΚΕΦΙΜ, το πραγματικό διαθέσιμο εισόδημα των ελληνικών νοικοκυριών ήταν το 2024 κατά 15% χαμηλότερο σε σχέση με το 2009 και 5% χαμηλότερο από το 2004. Αντιθέτως, την ίδια περίοδο η ΕΕ κατέγραψε συνολική αύξηση 22%. Η Ελλάδα και η Ιταλία αποτελούν τις μόνες χώρες που δεν έχουν επιστρέψει στα προ κρίσης επίπεδα.
Παρά τη μείωση της ανεργίας στο 8,2% το γ’ τρίμηνο του 2025, μεγάλο μέρος των νέων θέσεων εντοπίζεται σε κλάδους με χαμηλές αμοιβές και ευέλικτες μορφές εργασίας. Το ποσοστό μακροχρόνια ανέργων παραμένει υψηλό, περιορίζοντας την ανάκαμψη του διαθέσιμου εισοδήματος.
Η ανάλυση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για την κρίση στέγης αναφέρει ότι τα ελληνικά νοικοκυριά με εισόδημα κάτω από το 60% του διάμεσου δαπανούν πάνω από το 60% του εισοδήματός τους για στέγαση, έναντι 37% στην ΕΕ. Ιδιαίτερα επιβαρυμένοι εμφανίζονται νέοι εργαζόμενοι και ενοικιαστές σε αστικά κέντρα, όπου η προσβασιμότητα σε προσιτή κατοικία αποτελεί πλέον βασική οικονομική και κοινωνική πρόκληση.
