Αυξήσεις αποδοχών, φορολογικές ελαφρύνσεις και κοινωνικές παροχές συνολικού ύψους 4 δισ. ευρώ φέρνει το 2027. Το προσχέδιο του νέου Προϋπολογισμού προβλέπει νέα μόνιμα μέτρα ύψους 1,9 δισ. από 1/1/2027, αλλά και επιπλέον όφελος 1,9 δισ. ευρώ από άλλα μέτρα που ισχύουν μεν από φέτος, αλλά το όφελός τους θα φανεί τη νέα χρονιά. Προβλέπει όμως και «κουμπαρά» 400 εκατ. ευρώ για επιδοτήσεις τον χειμώνα. Λόγω ενεργειακής κρίσης, το προσχέδιο προϊδεάζει για ένα πολύ δύσκολο εξάμηνο από τώρα έως τον Απρίλιο, που θα θέσει σε σκληρή δοκιμασία τις αντοχές νοικοκυριών, επιχειρήσεων και του ίδιου του κράτους. Ο εθνικός πληθωρισμός ανεβαίνει φέτος με ρυθμούς 3,8%-4% και το 2027 υποχωρεί σε περίπου 2,5%, ενώ οι τιμές καυσίμων και ενέργειας εξακολουθούν να πιέζουν εισοδήματα, παραγωγή και αποταμιεύσεις.
Το προσχέδιο
Η κρίση ακρίβειας, όμως, είναι εξωγενής κι αυτό την καθιστά απρόβλεπτη: για παράδειγμα, ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή μπορεί να κρατήσει άλλους έξι μήνες ή μπορεί ίσως και να τερματιστεί σε έναν μήνα αν οι Ενδιάμεσες Εκλογές στις ΗΠΑ (3 Νοεμβρίου) φέρουν νέες ισορροπίες στο Κογκρέσο και φρενάρουν στρατιωτικά σχέδια και κονδύλια.
Σε κάθε περίπτωση, πάντως, το 2027 βρίσκει την ελληνική οικονομία καλύτερα προετοιμασμένη σε σχέση με το πρόσφατο παρελθόν: για 7η χρονιά προβλέπεται ανάπτυξη υψηλότερη από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης (στο 2,3% έναντι 1,2% το 2027) με την ανεργία να υποχωρεί στο 7,9%, το χαμηλότερο επίπεδο από το 2008.
Παράλληλα, όμως, σύμφωνα με το προσχέδιο:
■ Το 2027 νοικοκυριά και εργαζόμενοι θα λαμβάνουν από τον κρατικό προϋπολογισμό περίπου 3,8 δισ. ευρώ περισσότερα απ’ όσα το 2026.
■ Μέσα στο 2026 δίνονται ήδη μόνιμες αυξήσεις και ελαφρύνσεις 3,9 δισ. μέχρι τέλος του έτους.
■ Σε σχέση με το 2025 -προτού ξεκινήσει δηλαδή ο πόλεμος και κλείσουν τα Στενά του Ορμούζ- το 2027 ο Προϋπολογισμός θα προσθέσει 7,7 δισ. ευρώ στα εισοδήματα νοικοκυριών και επιχειρήσεων, με νέα μέτρα και ρυθμίσεις.
Μόνιμες αυξήσεις
Οι παροχές των ετών 2026 και 2027 δεν είναι μέτρα «μιας χρήσης» (one off): πρόκειται για μόνιμες και σταθερά επαναλαμβανόμενες αυξήσεις και ελαφρύνσεις που ενσωματώνονται στον Προϋπολογισμό και για τα επόμενα χρόνια.
Σωρευτικά, έτσι, στη διετία της ενεργειακής κρίσης 2026-2027 εκατομμύρια δικαιούχοι θα έχουν λάβει 12,6 δισ. ευρώ από μόνιμα μέτρα ενίσχυσης των εισοδημάτων.
Αν στα μόνιμα μέτρα προστεθούν και τα έκτακτα ύψους 670 εκατ. ευρώ που ήδη δόθηκαν το 2026 (επιδοτήσεις καυσίμων) αλλά και επιπλέον 400 εκατ. ευρώ που προβλέπονται για επιδοτήσεις θέρμανσης και καυσίμων από τώρα ως την άνοιξη του 2027, οι παροχές και ελαφρύνσεις από τον κρατικό προϋπολογισμό ανέρχονται συνολικά:
■ Σε 4 δισ. ευρώ το 2027, ως ετήσια αύξηση σε σχέση με το 2026.
■ Στα 8 δισ. ευρώ, αθροιστικά για τα έτη 2026 και 2027.
■ Στα 13 δισ. ευρώ σωρευτικά, ως «χρήμα στην τσέπη» που προστέθηκε μέσα στη διετία της ενεργειακής κρίσης.
Το προσχέδιο αποκαλύπτει ότι μέσα στο 2026 -από Φεβρουάριο ιδίως που ξεκίνησε ο πόλεμος- δόθηκαν από τον Προϋπολογισμό παροχές 3,921 δισ. που δεν υπήρχαν το 2025. Τις ενισχύσεις είδαν κυρίως δημόσιοι υπάλληλοι, ενοικιαστές, ιδιοκτήτες, συνταξιούχοι, οικογένειες με παιδιά. Εντός του 2027 προβλέπεται να δοθούν 3,805 δισ. περισσότερα από το 2026, ενώ σε σχέση με το 2025, το 2027 οι δικαιούχοι θα λαμβάνουν 7,7 δισ. περισσότερα ετησίως ως ενίσχυση στο εισόδημά τους.
Για σύγκριση, το ποσό ξεπερνά το σύνολο των αποζημιώσεων ειδικού σκοπού (534-800 ευρώ) που δόθηκαν σε εκατομμύρια εργαζόμενους σε αναστολή, συνολικά στη διετία 2020-2021, καθώς το κόστος τους κυμαινόταν ετησίως γύρω στα 2,5 δισ. ευρώ.
Συντάξεις και μισθοί
Για το 2027, στο επίκεντρο των αυξήσεων βρίσκονται οι συντάξεις. Από 1η Ιανουαρίου εφαρμόζεται οριζόντια αύξηση των συντάξεων κατά 2,8%, χωρίς συμψηφισμό της προσωπικής διαφοράς. Το όφελος υπολογίζεται σε 1,372 δισ. το 2027, έναντι 565 εκατ. που δόθηκαν το 2026. Καταργείται επίσης η περικοπή κατά 50% σε δικαιούχους συντάξεων λόγω θανάτου μετά την τριετία, με ετήσιο όφελος 64 εκατ. ευρώ. Παράλληλα αυξάνεται από 250 σε 400 ευρώ καθαρά και η οικονομική ενίσχυση που καταβάλλεται κάθε Νοέμβριο, ενώ επεκτείνεται στους συνταξιούχους ηλικίας άνω των 65 ετών. Περίπου 2,2 εκατομμύρια δικαιούχοι θα βλέπουν αύξηση 300 εκατ. ευρώ κάθε χρόνο. Τα αναπηρικά επιδόματα τιμαριθμοποιούνται από Ιανουάριο 2027 και 218.000 δικαιούχοι θα έχουν όφελος 47 εκατ. ευρώ. Για 720.000 δημοσίους υπαλλήλους, ενστόλους και κρατικούς λειτουργούς, πέρα από τις τακτικές ετήσιες αυξήσεις μισθών, θεσπίζεται και επίδομα Χριστουγέννων. Από Δεκέμβριο του 2027 θα παίρνουν 500 ευρώ μεικτά, με ετήσιο όφελος 433 εκατ. ευρώ.
