Συγγνώμη, μικρότερα αδέλφια: τα στοιχεία δείχνουν ότι τα πρωτότοκα τα καταφέρνουν καλύτερα. Σε δείκτες όπως η εκπαίδευση και το εισόδημα, προηγούνται συστηματικά, σύμφωνα με τον Economist.
Και ενώ τα στερεότυπα θέλουν τα μεγαλύτερα παιδιά πιο υπεύθυνα και τα μικρότερα πιο «ανήσυχα», οι επιστημονικές έρευνες δεν εντοπίζουν ουσιαστικές διαφορές προσωπικότητας. Η εξήγηση φαίνεται να είναι πιο… βιολογική.
Ο ρόλος των μικροβίων
Νέα μελέτη από ερευνητές στις ΗΠΑ, την Κίνα και τη Δανία, που παρουσιάζει ο Economist, στρέφει το ενδιαφέρον στις ασθένειες της πρώιμης παιδικής ηλικίας. Τα παιδιά αρρωσταίνουν συχνά, ειδικά όταν είναι πολύ μικρά. Οι επιστήμονες εξέτασαν το ενδεχόμενο τα μεγαλύτερα αδέλφια να λειτουργούν ως «φορείς», μεταφέροντας λοιμώξεις στα νεογέννητα.
Αναλύοντας διοικητικά δεδομένα από τη Δανία, διαπίστωσαν ότι τα μικρότερα αδέλφια έχουν δύο έως τρεις φορές μεγαλύτερη πιθανότητα να νοσηλευθούν για σοβαρές αναπνευστικές ασθένειες κατά τον πρώτο χρόνο της ζωής τους, σε σύγκριση με τα πρωτότοκα.
Επιπτώσεις που διαρκούν
Οι συνέπειες αυτών των πρώιμων «χτυπημάτων» στην υγεία δεν είναι παροδικές. Οι ασθένειες μπορούν να επηρεάσουν την ανάπτυξη του εγκεφάλου άμεσα, μέσω φλεγμονών, αλλά και έμμεσα, καθώς ο οργανισμός διοχετεύει ενέργεια στην αντιμετώπιση της λοίμωξης αντί στην ανάπτυξη.
Οι ερευνητές εντοπίζουν μάλιστα αιτιώδη σύνδεση ανάμεσα στην πρώιμη έκθεση σε ασθένειες και χαμηλότερα εισοδήματα στην ενήλικη ζωή. Παράλληλα, άλλες μελέτες δείχνουν ότι πυρετοί και λοιμώξεις κατά την εγκυμοσύνη μπορεί να επηρεάζουν και την ανάπτυξη του εγκεφάλου του εμβρύου.
Όχι μόνο η υγεία – και ο χρόνος των γονιών
Τα δεδομένα από τη Δανία δείχνουν ότι οι ασθένειες μπορεί να εξηγούν περίπου το μισό της διαφοράς μισθών (περίπου 1,9%) μεταξύ πρώτου και δεύτερου παιδιού. Το υπόλοιπο φαίνεται να σχετίζεται με τη συμπεριφορά των γονιών.
Τα πρωτότοκα λαμβάνουν περισσότερη προσοχή: στοιχεία από τις ΗΠΑ δείχνουν ότι απολαμβάνουν καθημερινά 20 έως 30 λεπτά περισσότερου «ποιοτικού χρόνου» σε σχέση με τα μικρότερα αδέλφια στην ίδια ηλικία. Καθώς οι γονείς προσπαθούν να μοιράσουν την προσοχή τους, τα επόμενα παιδιά λαμβάνουν αναλογικά λιγότερη ατομική φροντίδα, ειδικά στα κρίσιμα πρώτα χρόνια.
Το αποτέλεσμα; Τα πρωτότοκα ενδέχεται να επωφελούνται από περισσότερα ερεθίσματα που ενισχύουν την ανάπτυξη του εγκεφάλου. Και τα μικρότερα αδέλφια, όπως φαίνεται, έχουν τελικά λόγο που διαμαρτύρονται.
