Η Ευρωπαϊκή Ένωση εισέρχεται σε μια νέα εποχή γεωπολιτικής στρατηγικής, με την άμυνα να αναδεικνύεται σε βασικό πυλώνα του προϋπολογισμού 2028–2034, ύψους σχεδόν 2 τρισ. ευρώ. Για πρώτη φορά, η άμυνα αποκτά αυτόνομο χρηματοδοτικό σκέλος, σηματοδοτώντας τη στροφή της ΕΕ προς στρατηγική αυτονομία και ενίσχυση της ευρωπαϊκής βιομηχανικής βάσης.
Στο πλαίσιο αυτό, το European Competitiveness Fund συγκεντρώνει πάνω από 410 δισ. ευρώ, με τουλάχιστον 131 δισ. να προορίζονται για την άμυνα – ποσό πολλαπλάσιο της προηγούμενης περιόδου. Η επένδυση εκτείνεται πέρα από εξοπλιστικά προγράμματα, ενισχύοντας την καινοτομία, την τεχνολογία και τις υποδομές διασυνοριακής κινητικότητας.
Κομβικός είναι ο ρόλος του αναβαθμισμένου μηχανισμού Connecting Europe Facility (CEF), ο οποίος πλέον χρηματοδοτεί έργα διπλής χρήσης – πολιτικής και στρατιωτικής. Προβλέπεται χρηματοδότηση άνω των 50 δισ. ευρώ, με τα 17,6 δισ. να αφορούν άμεσα τη στρατιωτική κινητικότητα (από μόλις 1,7 δισ. προηγουμένως). Έργα όπως σιδηρόδρομοι, λιμάνια, γέφυρες και οδικά δίκτυα θα πρέπει να πληρούν προδιαγραφές στρατιωτικής χρήσης.
Η Ελλάδα αποκτά ενισχυμένο ρόλο, καθώς βρίσκεται πάνω σε δύο εκ των τεσσάρων διαδρόμων «στρατιωτικής κινητικότητας προτεραιότητας» της ΕΕ: τον Κεντρικό – Νότιο και τον Ανατολικό, που διατρέχουν τα Βαλκάνια. Επιπλέον, σύμφωνα με την έκθεση του CEPA, η χώρα εμπλέκεται σε σενάρια μετακίνησης δυνάμεων από Ρουμανία προς Μεσόγειο, καθιστώντας την κόμβο στρατηγικής σημασίας.
Το οικονομικό επιτελείο δίνει ιδιαίτερη έμφαση σε αυτά τα έργα, με τον Έλληνα Επίτροπο Μεταφορών, Απόστολο Τζιτζικώστα, να συμμετέχει ενεργά στον σχεδιασμό. Η Ελλάδα έχει την ευκαιρία να απορροφήσει σημαντικούς πόρους για λιμάνια, σιδηρόδρομους και logistics hubs, με προστιθέμενη γεωπολιτική αξία για ολόκληρη την Ευρώπη.
