Με χορηγία του υπουργείου Εμπορίου της Ολλανδίας, ο Ευάγγελος Κανούλας και ο Στρατής Γαββές, καθηγητές Τεχνητής Νοημοσύνης στο Πανεπιστήμιο του Άμστερνταμ, εγκατέστησαν ειδικό πρόγραμμα που αναγνωρίζει ποιοι ασθενείς με καρκίνο μπορούν να λάβουν ανοσοθεραπεία.
Όχι, δεν πρόκειται για επένδυση του υπουργείου Υγείας που αφορά τον εκσυγχρονισμό των νοσοκομείων. Αλλά για μία πρωτοβουλία μίας Spin off εταιρείας από την Ολλανδία, η οποία εγκατέστησε σύστημα Τεχνητής Νοημοσύνης (ΑΙ) στο «Λαϊκό» Νοσοκομείο.
Το πρόγραμμα ΑΙ βρίσκεται πλέον στο παθολογοανατομικό τμήμα του νοσοκομείου, εκεί δηλαδή όπου γίνονται οι βιοψίες για τον καρκίνο και υπεύθυνος του προγράμματος είναι ο παθολογοανατόμος Νίκος Καβατζάς.
Τι το εξαιρετικό έχει να προσφέρει όμως στους έλληνες ασθενείς το σύστημα που δημιούργησαν ο Βαγγέλης Κανούλας και ο Στρατής Γαββές, καθηγητές Τεχνητής Νοημοσύνης και οι δύο στο Πανεπιστήμιο του Άμστερνταμ;
«Το πρόγραμμα κάνει αναλύσεις και βρίσκει ποιοι ασθενείς είναι κατάλληλοι και θα ωφεληθούν αν λάβουν τις νέες, έξυπνες θεραπείες για τον καρκίνο που ονομάζονται ανοσοθεραπείες».
Οι ανοσοθεραπείες εκπαιδεύουν, στην ουσία, το ανοσοποιητικό σύστημα του ασθενή με καρκίνο και επιτίθενται στους όγκους, δεν λειτουργούν δηλαδή όπως τα απλά φάρμακα και οι χημειοθεραπεία και έχουν ελάχιστες ανεπιθύμητες ενέργειες.
Επίσης, όσοι ασθενείς ανταποκρίνονται στην ανοσοθεραπεία, συνήθως έχουν πολύ καλά αποτελέσματα και καλύτερη ποιότητα ζωής.
Ωστόσο, οι ανοσοθεραπείες έχουν ιδιαίτερα υψηλό κόστος και είναι κατάλληλες για ασθενείς που έχουν συγκεκριμένες μεταλλάξεις.
Ως εκ τούτου, γίνονται οι λεγόμενες εξετάσεις βιοδεικτών, οι οποίες δείχνουν ποιοι ασθενείς θα ωφεληθούν και ποιοι όχι.
Μάλιστα, «στη χώρα μας ελάχιστοι είναι οι βιοδείκτες που αποζημιώνονται από τον ΕΟΠΥΥ και ως εκ τούτου είτε οι καρκινοπαθείς τα τελευταία 8 χρόνια είτε πληρώνουν τις εξετάσεις από την τσέπη τους, είτε καλύπτουν το κόστος οι φαρμακευτικές εταιρείες με ειδικά προγράμματα», εξηγεί στο NEWS 24/7 η Ζωή Γραμματόγλου, πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου στον Σύλλογο Καρκινοπαθών, Εθελοντών, Φίλων, Ιατρών Αθηνών (ΚΕΦΙ).
Εντούτοις, υπάρχει ένα κενό μεταξύ της εξέτασης βιοδεικτών και της λήψης της θεραπείας, το οποίο έρχεται να γεφυρώσει το πρόγραμμα της ΑΙ που τοποθετήθηκε στο «Λαϊκό» Νοσοκομείο.
Πώς βοηθά τους καρκινοπαθείς το σύστημα ΑΙ του «Λαϊκού» Νοσοκομείου
«Το λογισμικό που ανέπτυξε η Spin off Ellogon.ai βοηθά να δοθούν ακριβή αποτελέσματα σε κάποιο στάδιο της βιοψίας, τα οποία μας λένε εάν ο ασθενής θα χρειαστεί να κάνει εξέταση βιοδεικτών ή όχι», λέει ο κ. Κανούλας
Η διαδικασία αυτή γίνεται σήμερα από τους παθολογοανατόμους, όμως, είναι χρονοβόρα και τα αποτελέσματα δεν είναι πάντα ακριβή. «Με την ΑΙ μπορούμε να αναλύσουμε σε 40 λεπτά, ακόμη και για 1.000 δείγματα καρκίνου. Κάτι που ο παθολογοανατόμος στο πλαίσιο της βιοψίας θα χρειαστεί μερικούς μήνες», εξηγεί ο ίδιος.
Πέρα από τον χρόνο που κερδίζεται, ο οποίος να επισημάνουμε ότι είναι εξαιρετικά σημαντικός για τον καρκινοπαθή, η ανοσοθεραπεία δεν έχει ανταπόκριση περίπου στο 70%.
Το δυσάρεστο όμως είναι ότι υπολογίζεται ότι το 15% χάνει την ευκαιρία να λάβει ανοσοθεραπεία που ενδεχομένως θα έσωζε τη ζωή του, καθώς τα αποτελέσματα από το εργαστήριο μπορεί να μην είναι ακριβή.
Ειδικά για την ανοσοθεραπεία, το λογισμικό μπορεί να επιβεβαιώσει τρεις βασικούς βιοδείκτες (TIL, PD-L1, MSI), βελτιώνοντας σημαντικά την επιλογή ασθενών που θα ανταποκριθούν σε αυτήν.
Για την αναγνώριση των δύο από αυτούς τους δείκτες (PD-L1, MSI) υπάρχουν κατευθυντήριες οδηγίες, ενώ για τον τρίτο αναμένονται σύντομα.
Να σημειωθεί ότι η εξέταση αφορά όλους τους τύπους καρκίνου, καθώς οι δείκτες αυτοί υπάρχουν από τον καρκίνο του μαστού και του πνεύμονα, μέχρι και το μελάνωμα, τον επιθετικό καρκίνο του δέρματος.
Με χορηγία του υπουργείου Εμπορίου της Ολλανδίας το σύστημα Τεχνητής Νοημοσύνης στο «Λαϊκό»
Οι έλληνες καθηγητές στο Πανεπιστήμιο του Άμστερνταμ έλαβαν χορηγία της τάξης των 120.000 ευρώ, προκειμένου να τοποθετήσουν το λογισμικό της Τεχνίτης Νοημοσύνης στο «Λαϊκό» Νοσοκομείο.
«Το υπουργείο Εμπορίου της Ολλανδίας το ενδιαφέρουν οι εξαγωγές της τεχνογνωσίας που παράγει η χώρα και ως εκ τούτου βοηθάει οικονομικά για να μεταφερθεί σε ξένες αγορές. Εμείς, επειδή είμαστε Έλληνες, επιλέξαμε τη χώρα μας», εξηγεί ο κ. Κανούλας.
Τα μέχρι σήμερα αποτελέσματα του προγράμματος DHI, όπως ονομάζεται, είναι εντυπωσιακά.
Η χρήση του λογισμικού της Ellogon μπορεί να μειώσει κατά 30% τον αριθμό των ασθενών που λαμβάνουν άσκοπα ανοσοθεραπεία, εξοικονομώντας σημαντικούς πόρους για τα ασφαλιστικά συστήματα και το Εθνικό Σύστημα Υγείας.
Σε πανευρωπαϊκό επίπεδο, η εξοικονόμηση υπολογίζεται σε 12 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως, ενώ στην Ελλάδα μπορεί να μειώσει το κόστος κατά 300 εκατομμύρια ευρώ κάθε χρόνο.
Επιπλέον πανευρωπαϊκά η ανοσοθεραπεία με βάσει το λογισμικό της Ellogon, υπολογίζεται ότι θα ωφελούσε ετησίως 65.000 επιπλέον ασθενείς οι οποίοι δεν επιλέγονται για ανοσοθεραπεία ενώ θα μπορούσε να τους ωφελήσει.
