Οι Εμανουέλ Μακρόν και Φρίντριχ Μερτς φρόντισαν να καταστήσουν με σαφήνεια τη διαφωνία τους για τον τρόπο που η ΕΕ επιχειρεί να ανοίξει διαύλους επικοινωνίας με τον Πούτιν. Η διαφωνία εκφράστηκε με έντονο τρόπο κατά τη Σύνοδο Κορυφής της ΕΕ, όπως αναφέρει το Politico, με τους δύο ηγέτες να στέκονται ξεκάθαρα απέναντι στις κινήσεις του Αντόνιο Κόστα.
Το Politico χαρακτήρισε τη μεταμεσονύκτια συνεδρίαση της Συνόδου στις Βρυξέλες ως τεταμένη, με τις εσωτερικές συγκρούσεις να φέρνουν στο προσκήνιο «την ένταση που επικρατεί, τις διαφωνίες για το εάν και πως θα πρέπει να προχωρήσει το σχέδιο προσέγγισης του Πούτιν αλλά και το ποιος έχει τη “δικαιοδοσία” να μιλήσει εκ μέρος της ΕΕ».
«Η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν μπορεί να αναλάβει ρόλο διαμεσολαβητή», δήλωσε ο πρωθυπουργός της Εσθονίας Κρίστεν Μίχαλ. «Οι προτάσεις ότι χρειάζονται εναλλακτικοί τρόποι επικοινωνίας ή μυστικές διπλωματικές οδοί δεν οδηγούν πουθενά».
Στο επίκεντρο των συζητήσεων είναι το ποιος από την ΕΕ θα κληθεί να ηγηθεί των συνομιλιών με τον Πούτιν. Οι εξελίξεις, με την υπογραφή συμφωνίας μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν, έδωσαν στην κουβέντα τον χαρακτήρα του κατεπείγοντος.
Αξιωματούχοι της ΕΕ δήλωσαν στο Politico ότι το περιβάλλον του Αντόνιο Κόστα ήρθε σε επικοινωνία με αξιωματούχους από τη Μόσχα τουλάχιστον δύο φορές τις τελευταίες εβδομάδες.
Οι δύο πλευρές
Πίσω από κλειστές πόρτες και με τα κινητά τηλέφωνα εκτός της αίθουσας, οι συζητήσεις κράτησαν δύο ώρες περισσότερο του αναμενομένου. Εκεί ορίστηκαν δύο «στρατόπεδα», σύμφωνα με το δημοσίευμα. Στο ένα βρίσκονται οι Μακρόν και Μερτς που επιμένουν ότι αυτή τη στιγμή δεν είναι η κατάλληλη για να ανοίξει δίαυλος επικοινωνίας με τη Μόσχα. Όταν κριθεί πως οι συνθήκες θα είναι οι κατάλληλες, τότε η Γαλλία, η Βρετανία και η Γερμανία πρέπει να αναλάβουν τα ηνία και να καθοδηγήσουν τη διπλωματική οδό.
«Νομίζω ότι ο Μακρόν ξεκαθάρισε το τοπίο και έβαλε τα πράγματα σε μία σωστή σειρά», δήλωσε αξιωματούχος του Ελιζέ.
Στο άλλο στρατόπεδο βρίσκεται η πλειοψηφία των χωρών της ΕΕ που θεωρούν ότι οι συζητήσεις με τον Πούτιν και η χάραξη στρατηγικής είναι στη «δικαιοδοσία» της Ένωσης, στηρίζοντας τις πρωτοβουλίες του Αντόνιο Κόστα.
«Ας υποθέσουμε πως ο Πούτιν θέλει να διαπραγματευτεί. Ουδείς άλλος εκτός από τον Κόστα δεν μπορεί να εκπροσωπήσει την ΕΕ», υπογράμμισε ο πρωθυπουργός του Βελγίου, Μπαρτ Ντε Βέβερ.
Παιχνίδια εξουσίας
Σύμφωνα με το Politico, ο Μερτς θέλησε να πείσει τους Ευρωπαίους ότι ο Κόστα εκπροσωπεί την ΕΕ, αλλά δεν πρέπει να ενεργεί ως διαμεσολαβητής. Οι διαφωνίες της Γερμανίας εκφράστηκαν «με άλλους τρόπους», όπως σχολίασαν ανώτατοι αξιωματούχοι, καθώς ο Μερτς δεν ήθελε να συγκρουστεί άμεσα με τον Πορτογάλο.
Η πλευρά Μερτς κατηγορεί τον Κόστα για «αντιεπαγγελματικές κινήσεις» διότι απέκρυψε την έκταση των επαφών με τη Ρωσία, η οποία καταγράφηκε κυρίως μέσω δημοσιευμάτων. Αρκετές χώρες δήλωσαν την αντίθεσή τους με την προσέγγιση στη Ρωσία, ενώ αρκετοί ηγέτες είπαν ότι ενημερώθηκαν για τα τηλεφωνήματα διαβάζοντάς σχετικά ρεπορτάζ στα ΜΜΕ.
Το περιβάλλον του Αντόνιο Κόστα ισχυρίζεται ότι οι επαφές με τη Μόσχα«είχαν ως μοναδικό στόχο τη δημιουργία ενός διαύλου επικοινωνίας προκειμένου, όταν έρθει η στιγμή, να υπάρξει ένας διπλωματικός δίαυλος με τη Ρωσία για την προάσπιση των συμφερόντων της ΕΕ», προσθέτοντας ότι ήταν «σύντομες» και δεν περιείχαν καμία ουσία.
Το επιτελείο του Κόστα ενημέρωσε τη Γερμανία, τη Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο, καθώς και την Κομισιόν, πριν πραγματοποιηθούν τα τηλεφωνήματα, δήλωσε ένας από τους διπλωμάτες. Τρεις άλλοι διπλωμάτες, ωστόσο, υποστήριξαν ότι το Βερολίνο δεν είχε ενημερωθεί.
«Υπάρχει ανάγκη για ένα σχήμα ικανό να αναλάβει άμεσα δράση», σχολίασε Γερμανός αξιωματούχους, την ώρα που αυξάνονται οι πιέσεις προς το μπλοκ των Μερτς και Μακρόν για ρόλο στις συνομιλίες, όπως η Πολωνία και η Ιταλία.
