Στην Αθήνα φτάνει σήμερα Τρίτη (6.10.26) ο ισχυρός άντρας της Αμερικανικής διπλωματίας, Μάρκο Ρούμπιο.
Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, επισκέπτεται την Αθήνα σε μία περίοδο αυξημένης γεωπολιτικής έντασης και ενώ επίκεινται να τεθούν σε εφαρμογή πρωτοβουλίες της Ελλάδας στον τομέα της ενέργειας, για τις οποίες «βρυχάται» η Τουρκία.
Η επανέναρξη των ερευνών βυθού για το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου (Great Sea Interconnector – GSI), το καλώδιο δηλαδή που θα συνδέσει τα ηλεκτρικά δίκτυα Ελλάδας – Κύπρου και, στο ευρύτερο σχέδιο, Κύπρου – Ισραήλ, χώρα «κόκκινο πανί» για την Άγκυρα. Ενώ, ακόμη πιο μεγάλες είναι οι απειλές Ερντογάν για τις έρευνες και παραχωρήσεις υδρογονανθράκων νότια της Κρήτης – στις οποίες συμμετέχουν Αμερικανικοί ενεργειακοί κολοσσοί – με την τουρκική θέση να συνδέεται με το τουρκολιβυκό μνημόνιο και με τις ευρύτερες τουρκικές διεκδικήσεις στην Ανατολική Μεσόγειο.
Επίσης, η επίσκεψη Ρούμπιο συμπίπτει και με την πιθανότητα η Τουρκία να καταθέσει το αναθεωρητικό νομοσχέδιο της «Γαλάζιας Πατρίδας».
Τι σηματοδοτεί η επίσκεψη Ρούμπιο
Για την Αθήνα η επίσκεψη του στενού συνεργάτη του Αμερικανού προέδρου, Ντόναλντ Τραμπ, επιβεβαιώνει τον στρατηγικό χαρακτήρα της ελληνοαμερικανικής σχέσης αλλά και τον ρόλο που έχει η Ελλάδα ως σταθερού και αξιόπιστου στρατηγικού εταίρου των ΗΠΑ στην περιοχή, όπως δηλώνουν αρμόδιοι παράγοντες της κυβέρνησης.
Παράλληλα, κυβερνητικά στελέχη υπογραμμίζουν με έμφαση ότι αυτή τη φορά οι ΗΠΑ δεν κρατούν τις συνήθεις «ισορροπίες» και ο υπουργός Εξωτερικών δεν θα επισκεφτεί και την Άγκυρα.
Το μήνυμα της Ουάσιγκτον
«Η Ελλάδα είναι ένας πολύ σημαντικός σύμμαχος για τις ΗΠΑ… Είναι μια χώρα όπου δεν έχουμε μόνο στρατιωτική παρουσία, αλλά και ισχυρούς οικονομικούς δεσμούς. Επομένως, είναι μια ευκαιρία να πάμε εκεί και να τους συναντήσουμε», δήλωσε χθες ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, εν όψει του ταξιδιού του στην Αθήνα.
Συνάντηση Γεραπετρίτη – Ρούμπιο
Το πρωί της Τετάρτης ο Μάρκο Ρούμπιο θα έχει κατ’ ιδίαν συνάντηση με τον Έλληνα υπουργό Εξωτερικών, Γιώργο Γεραπετρίτη, στην οποία, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, θα τεθούν στο τραπέζι όλα τα ζητήματα και εν συνεχεία θα διεξαχθεί ο 6ος γύρος του Στρατηγικού Διαλόγου Ελλάδας – ΗΠΑ, παρουσία των δύο υπουργών.
Στο τραπέζι των συζητήσεων θα βρεθούν περιφερειακά ζητήματα και οι διεθνείς εξελίξεις, καθώς και θέματα ασφαλείας, ενέργειας, ναυτιλίας, τεχνολογίας, εμπορίου και επενδύσεων κ.α..
Υπογραφή συμφωνιών
Στο πλαίσιο του Στρατηγικού Διαλόγου προβλέπεται η υπογραφή τριών συμφωνιών και κειμένων συνεργασίας. Ειδικότερα, θα ανανεωθεί το Μνημόνιο Συνεργασίας για την επιβολή εισαγωγικών περιορισμών σε κατηγορίες αρχαιολογικού και εθνολογικού υλικού έως τον 15ο αιώνα μ.Χ.
Την ίδια ώρα, Ελλάδα και ΗΠΑ θα υπογράψουν Επιστολή Προθέσεων (Letter of Intent) για την εγκαθίδρυση συνεργασίας μεταξύ των Ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων και της Εθνοφρουράς της Φλόριντα.
Θα υπογραφεί επίσης Μνημόνιο Κατανόησης (MoU) για την αμοιβαία αναγνώριση των Πιστοποιητικών Ικανότητας Ναυτικών, βάσει της Διεθνούς Σύμβασης STCW 1978.
Στόχος είναι η διευκόλυνση της απασχόλησης των ναυτικών και η ενίσχυση της ελληνοαμερικανικής συνεργασίας στον τομέα της ναυτικής εκπαίδευσης.
Στο Μαξίμου ο Ρούμπιο
Το απόγευμα της ίδιας ημέρας, ο επικεφαλής της Αμερικανικής διπλωματίας, θα περάσει το κατώφλι και του Μεγάρου Μαξίμου για συνάντηση με τον Πρωθυπουργό, Κυριάκο Μητσοτάκη, στην οποία αναμένεται να συζητηθούν όλα τα θέματα – «αγκάθια» με την Τουρκία, η ενίσχυση της στρατηγικής συνεργασίας Αθήνας – Τελ Αβίβ και γενικότερα ο ενεργειακός σχεδιασμός της Ελλάδας και τα πρότζεκτ τα οποία έχουν τη σφραγίδα και των ΗΠΑ.
Επιπλέον, θα συζητηθούν οι περιφερειακές εξελίξεις, με έμφαση στη Μέση Ανατολή, στην Ανατολική Μεσόγειο, αλλά και στον πόλεμο στην Ουκρανία και στο Ιράν.
Άμυνα και εξοπλισμοί
Ψηλά στην ατζέντα των επαφών του Μάρκο Ρούμπιο στην Αθήνα, είναι η αμυντική συνεργασία των δύο χωρών. Οι διαπραγματεύσεις αφορούν, μεταξύ άλλων, στον οπλισμό που θα μεταφέρουν τα μαχητικά αεροσκάφη πέμπτης γενιάς F-35, αλλά και στην παραχώρηση πλεονάζοντος υλικού μέσω της σχετικής διαδικασίας του Πενταγώνου (Excess Defense Articles – EDA), με την Ελλάδα να έχει εκδηλώσει ενδιαφέρον για τροχοφόρα τεθωρακισμένα οχήματα μεταφοράς προσωπικού τύπου Stryker κ.α..
Επιπλέον, στο τραπέζι αναμένεται να βρεθεί και η Συμφωνία Αμοιβαίας Αμυντικής Συνεργασίας Ελλάδας – ΗΠΑ (Mutual Defense Cooperation Agreement, MDCA), που η αναθεωρημένη μορφή της υπεγράφη το 2021 από τον Νίκο Δένδια και τον Αντονι Μπλίνκεν και τέθηκε σε ισχύ το 2022.
