Σημαντικές αλλαγές στις συντάξεις και τις αποδοχές των εργαζομένων προβλέπει το προσχέδιο του κρατικού προϋπολογισμού για το 2027. Στο επίκεντρο των παρεμβάσεων βρίσκονται η αύξηση των συντάξεων κατά 2,8%, η καθιέρωση ετήσιας οικονομικής ενίσχυσης 400 ευρώ, η οριστική κατάργηση του συμψηφισμού της προσωπικής διαφοράς και η αποκατάσταση των συντάξεων χηρείας.
Παράλληλα, προβλέπονται αυξήσεις στους μισθούς του ιδιωτικού και του δημόσιου τομέα, επαναφορά επιδόματος Χριστουγέννων για τους δημοσίους υπαλλήλους, περαιτέρω ενίσχυση του κατώτατου μισθού και μείωση των ασφαλιστικών εισφορών.
Αυξήσεις 2,8% στις συντάξεις από τον Ιανουάριο
Από την 1η Ιανουαρίου 2027, οι συντάξεις προβλέπεται να αυξηθούν κατά 2,8% σε μικτή βάση. Το ποσοστό προκύπτει από τον προβλεπόμενο μέσο όρο της μεταβολής του πληθωρισμού και της ανάπτυξης της οικονομίας, με συνεκτίμηση των μακροοικονομικών δεδομένων του 2025.
Η συγκεκριμένη αναπροσαρμογή εκτιμάται ότι θα επιβαρύνει τον κρατικό προϋπολογισμό με 807 εκατ. ευρώ. Η βασικότερη αλλαγή αφορά τον τρόπο εφαρμογής των αυξήσεων. Από το 2027, όλοι οι συνταξιούχοι θα λαμβάνουν την προβλεπόμενη ετήσια αναπροσαρμογή, ανεξάρτητα από το εάν διατηρούν προσωπική διαφορά.
Μέχρι σήμερα, η ύπαρξη προσωπικής διαφοράς μπορούσε να περιορίσει ή ακόμη και να μηδενίσει την πραγματική αύξηση που έβλεπαν ορισμένοι συνταξιούχοι στις μηνιαίες αποδοχές τους. Με το νέο καθεστώς, η αύξηση δεν θα συμψηφίζεται πλέον με την προσωπική διαφορά, διασφαλίζοντας ότι η ετήσια αναπροσαρμογή θα αποτυπώνεται στις καταβαλλόμενες συντάξεις.
Μόνιμο επίδομα 400 ευρώ σε 2,2 εκατομμύρια δικαιούχους
Μία ακόμη παρέμβαση αφορά την ετήσια οικονομική ενίσχυση των συνταξιούχων, η οποία από τον Νοέμβριο του 2026 αυξάνεται από τα 300 στα 400 ευρώ καθαρά.
Το μέτρο αποκτά μόνιμο χαρακτήρα και επεκτείνεται στο σύνολο των συνταξιούχων ηλικίας άνω των 65 ετών, ανεξάρτητα από το ύψος της σύνταξής τους.
Με τη διεύρυνση του μέτρου προστίθενται 270.000 νέοι δικαιούχοι, ανεβάζοντας τον συνολικό αριθμό των ωφελουμένων σε περίπου 2,2 εκατομμύρια.
Η ετήσια δημοσιονομική δαπάνη υπολογίζεται σε 879 εκατ. ευρώ, ενώ η πρόσθετη επιβάρυνση σε σχέση με το καθεστώς του 2025 εκτιμάται σε 516 εκατ. ευρώ.
Το επίδομα θα χορηγείται επίσης σε συνταξιούχους ηλικίας άνω των 60 ετών που λαμβάνουν αποκλειστικά σύνταξη λόγω θανάτου, καθώς και σε άτομα με αναπηρία και ανασφάλιστους υπερήλικες.
Τέλος στην προσωπική διαφορά για 671.586 συνταξιούχους
Από την 1η Ιανουαρίου 2027 αλλάζει οριστικά το καθεστώς της προσωπικής διαφοράς, το οποίο εξακολουθεί να επηρεάζει 671.586 παλαιούς συνταξιούχους. Πρόκειται για δικαιούχους που διατηρούν υπόλοιπο προσωπικής διαφοράς από τον επανυπολογισμό των συντάξεων βάσει του νόμου Κατρούγκαλου. Με τη νέα ρύθμιση, οι συγκεκριμένοι συνταξιούχοι θα δικαιούνται ολόκληρη την ετήσια αύξηση, η οποία για το 2027 εκτιμάται σε 2,8%. Διευκρινίζεται, πάντως, ότι η κατάργηση της προσωπικής διαφοράς ως μηχανισμού συμψηφισμού δεν συνεπάγεται διακοπή της καταβολής της.
Το ποσό που έχει διαμορφωθεί έως το τέλος του 2026 θα εξακολουθήσει να καταβάλλεται χωριστά, χωρίς όμως να αναπροσαρμόζεται στο μέλλον. Οι νέες αυξημένες συντάξεις θα εμφανιστούν στην πληρωμή του Ιανουαρίου 2027, η οποία προγραμματίζεται να πραγματοποιηθεί πριν από τις εορτές των Χριστουγέννων.
Συντάξεις χηρείας: Καταργείται η περικοπή μετά την τριετία
Αλλαγές προβλέπονται και στις συντάξεις λόγω θανάτου, με την κατάργηση της μείωσης κατά 50% μετά τη συμπλήρωση τριετίας. Η παρέμβαση αφορά περιπτώσεις χηρείας από τον Μάιο του 2016 και έπειτα, επιδιώκοντας να διατηρήσει το ύψος των καταβαλλόμενων συντάξεων χωρίς την προβλεπόμενη περικοπή. Το δημοσιονομικό κόστος της συγκεκριμένης ρύθμισης εκτιμάται σε 48 εκατ. ευρώ για το 2027. Συνολικά, οι παρεμβάσεις στις συντάξεις διαμορφώνουν ένα νέο πλαίσιο, το οποίο συνδυάζει την ετήσια αναπροσαρμογή των αποδοχών, τη μόνιμη οικονομική ενίσχυση και την αλλαγή του καθεστώτος στις συντάξεις χηρείας.
Μισθοί: Αύξηση 3,9% στις αποδοχές το 2027
Το προσχέδιο του προϋπολογισμού προβλέπει επίσης συνέχιση της ανοδικής πορείας των μισθών.
Ειδικότερα, οι ονομαστικές αμοιβές εξαρτημένης εργασίας ανά εργαζόμενο εκτιμάται ότι θα αυξηθούν κατά 3,9% το 2027, έναντι 3,7% το 2026. Αντίστοιχα, η συνολική μισθολογική δαπάνη για εξαρτημένη εργασία προβλέπεται να ενισχυθεί κατά 4,6% το 2027, από 4,4% το προηγούμενο έτος.
Η εξέλιξη αυτή συνδέεται με τις προγραμματισμένες αυξήσεις στον κατώτατο μισθό, την αναπροσαρμογή των αποδοχών στο Δημόσιο και τη θεσμοθέτηση νέων οικονομικών παροχών.
Κατώτατος μισθός στα 1.000 ευρώ έως το 2028
Ο κατώτατος μισθός προβλέπεται να αυξηθεί σταδιακά από τα 920 ευρώ στα 1.000 ευρώ έως το 2028, μέσα από δύο διαδοχικές αναπροσαρμογές. Η πρώτη αύξηση έχει προγραμματιστεί για τον Απρίλιο του 2027 και η δεύτερη για τον Ιανουάριο του 2028. Για τους εργαζομένους που έχουν κατοχυρώσει τρεις τριετίες, οι κατώτατες αποδοχές θα μπορούν να φτάσουν τα 1.300 ευρώ μικτά, καθώς η προσαύξηση λόγω προϋπηρεσίας ανέρχεται συνολικά σε 30%.
Οι αυξήσεις δεν θα περιοριστούν μόνο στους περίπου 550.000 εργαζομένους του ιδιωτικού τομέα που αμείβονται με τον κατώτατο μισθό. Θα επηρεάσουν επίσης τις αποδοχές των δημοσίων υπαλλήλων, καθώς και παροχές που συνδέονται με τον κατώτατο μισθό, όπως επιδόματα ανεργίας και μητρότητας.
Δώρο Χριστουγέννων 500 ευρώ στο Δημόσιο
Από τον Δεκέμβριο του 2027 θεσπίζεται σε μόνιμη βάση επίδομα Χριστουγέννων ύψους 500 ευρώ μικτά για περίπου 720.000 δημοσίους υπαλλήλους. Το δημοσιονομικό κόστος της παρέμβασης υπολογίζεται σε 433 εκατ. ευρώ. Μετά τις προβλεπόμενες κρατήσεις και τη φορολογία, το καθαρό ποσό που θα λαμβάνουν οι δικαιούχοι θα κυμαίνεται από 257 έως 389 ευρώ.
Το τελικό ύψος της ενίσχυσης θα διαφοροποιείται ανάλογα με την ηλικία, τα χρόνια υπηρεσίας, το εισόδημα και τον αριθμό των προστατευόμενων παιδιών. Παράλληλα, οι βασικοί μισθοί των δημοσίων υπαλλήλων θα συνεχίσουν να αναπροσαρμόζονται οριζόντια, ακολουθώντας τις αυξήσεις του κατώτατου μισθού.
Τριετίες: Πρόσθετη αύξηση 10% στον ιδιωτικό τομέα
Σημαντική μισθολογική ενίσχυση αναμένεται να προκύψει και για χιλιάδες εργαζομένους στον ιδιωτικό τομέα από την ενεργοποίηση των τριετιών.Η επαναφορά της προσμέτρησης της προϋπηρεσίας από την 1η Ιανουαρίου 2024 σημαίνει ότι εργαζόμενοι που συμπληρώνουν τρία χρόνια αναγνωρισμένης προϋπηρεσίας μέσα στο 2027 θα αποκτήσουν δικαίωμα σε πρόσθετη αύξηση 10% επί του κατώτατου μισθού.
Για όσους έχουν συμπληρώσει εννέα χρόνια αναγνωρισμένης προϋπηρεσίας, η συνολική προσαύξηση μπορεί να φτάσει το 30%. Έτσι, η εφαρμογή των τριετιών δημιουργεί πρόσθετες αυξήσεις πέραν των γενικών αναπροσαρμογών του κατώτατου μισθού.
Μείωση ασφαλιστικών εισφορών από τον Απρίλιο
Από την 1η Απριλίου 2027 προβλέπεται νέα μείωση των ασφαλιστικών εισφορών στον ιδιωτικό τομέα κατά 0,5 ποσοστιαίες μονάδες, μέσω των κρατήσεων υπέρ της ΔΥΠΑ.
Το δημοσιονομικό κόστος εκτιμάται σε 163 εκατ. ευρώ για το 2027 και 218 εκατ. ευρώ για το 2028.
Μετά την εφαρμογή της παρέμβασης, το συνολικό ποσοστό ασφαλιστικών εισφορών θα περιοριστεί στο 34,66%, από το οποίο 12,87% θα αντιστοιχεί στον εργαζόμενο και 21,79% στον εργοδότη.
Η συγκεκριμένη αλλαγή εντάσσεται στις παρεμβάσεις για τη μείωση του μη μισθολογικού κόστους εργασίας.
Οι παρεμβάσεις του προϋπολογισμού καλύπτουν διαφορετικές κατηγορίες εργαζομένων και συνταξιούχων.
Στους βασικούς ωφελούμενους περιλαμβάνονται οι 550.000 μισθωτοί του ιδιωτικού τομέα που αμείβονται με τον κατώτατο μισθό, οι δημόσιοι υπάλληλοι που θα επωφεληθούν από τις οριζόντιες αυξήσεις, καθώς και οι εργαζόμενοι που αποκτούν δικαίωμα προσαύξησης λόγω τριετιών.
Επιπλέον, η αναπροσαρμογή του κατώτατου μισθού θα επηρεάσει και δικαιούχους κοινωνικών παροχών, καθώς ορισμένα επιδόματα υπολογίζονται με βάση το ύψος των κατώτατων αποδοχών.
