Χαμηλότερο ρυθμό ανάπτυξης και υψηλότερο πληθωρισμό για το 2026, προβλέπει η ετήσια έκθεση προόδου που κατέθεσε η Ελλάδα στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή (σ.σ. Κομισιόν) .
Συγκεκριμένα, η ανάπτυξη πέφτει στο 2% και ο πληθωρισμός ανεβαίνει στο 3,2%, με την έκθεση να ενσωματώνει τις επιπτώσεις των διεθνών γεωπολιτικών εξελίξεων στις τιμές της ενέργειας, αλλά και τα νέα μέτρα στήριξης που ανακοινώθηκαν μετά την κατάρτιση του προϋπολογισμού.
Η έκθεση αφορά την πορεία υλοποίησης των στόχων του Μεσοπρόθεσμου Δημοσιονομικού-Διαρθρωτικού Σχεδίου 2025 – 2028 και υποβάλλεται στο πλαίσιο του νέου ευρωπαϊκού συστήματος οικονομικής διακυβέρνησης, το οποίο τέθηκε σε ισχύ στις 30.4.2024.
Το βασικό στοιχείο είναι ότι το οικονομικό επιτελείο κατεβάζει τον πήχη της ανάπτυξης, ενώ ανεβάζει την πρόβλεψη για τον πληθωρισμό. Η ελληνική οικονομία εξακολουθεί να κινείται με θετικό ρυθμό, όμως η εικόνα του 2026 διαμορφώνεται πλέον σε πιο δύσκολο περιβάλλον, λόγω των αυξημένων τιμών ενέργειας και της πίεσης που προκαλούν στο διαθέσιμο εισόδημα και στο κόστος λειτουργίας επιχειρήσεων και νοικοκυριών.
Στο δημοσιονομικό σκέλος, το πρωτογενές αποτέλεσμα του κρατικού προϋπολογισμού αναμένεται να διαμορφωθεί στο 3,2% του ΑΕΠ το 2026, από 4,9% το 2025. Το συνολικό αποτέλεσμα της γενικής κυβέρνησης προβλέπεται στο 0,2% του ΑΕΠ το 2026, έναντι 1,7% το 2025.
Η μείωση σε σχέση με την περσινή χρονιά δεν αλλάζει την εικόνα θετικού δημοσιονομικού αποτελέσματος, αλλά δείχνει ότι μέρος της καλύτερης επίδοσης του 2025 αξιοποιείται για να χρηματοδοτηθούν παρεμβάσεις στήριξης, μειώσεις φόρων και αυξημένες δαπάνες. Σύμφωνα με το ΥΠΟΙΚ, οι δημοσιονομικές παρεμβάσεις ανέρχονται σε 2,96 δισ. ευρώ το 2025 και αυξάνονται κατά επιπλέον 3,7 δισ. ευρώ το 2026.
Ιδιαίτερη σημασία έχει και η πορεία των καθαρών πρωτογενών δαπανών, καθώς αυτός είναι πλέον ο βασικός δείκτης ελέγχου στο νέο ευρωπαϊκό πλαίσιο. Ο ρυθμός ετήσιας αύξησής τους αναμένεται να ανέλθει στο 7,5% το 2026, από 2,9% το 2025 και -0,1% το 2024. Η αύξηση αυτή αποτυπώνει τόσο τα μέτρα ενίσχυσης εισοδημάτων όσο και το κόστος των φορολογικών ελαφρύνσεων που εφαρμόζονται από τον Ιανουάριο του 2026.
Παρά την ισχυρή αύξηση των δαπανών, η έκθεση αναφέρει ότι η σωρευτική αύξηση των καθαρών δαπανών παραμένει εντός του επιτρεπόμενου πλαισίου, λαμβάνοντας υπόψη την ευελιξία που δίνει η εθνική ρήτρα διαφυγής για τις αμυντικές δαπάνες. Μετά την εφαρμογή αυτής της ευελιξίας, η σωρευτική αύξηση υπολείπεται κατά 0,1% του ΑΕΠ του σχετικού ορίου.
Στο χρέος, η εικόνα παραμένει καθοδική. Ο λόγος χρέους προς ΑΕΠ μειώθηκε από 154,2% το 2024 σε 146,1% το 2025 και αναμένεται να υποχωρήσει περαιτέρω στο 136,8% το 2026. Η αποκλιμάκωση αυτή είναι ένα από τα βασικά στοιχεία που χρησιμοποιεί το οικονομικό επιτελείο για να δείξει ότι, παρά τις νέες δαπάνες και την επιβάρυνση από την ενεργειακή κρίση, η χώρα διατηρεί δημοσιονομικό έλεγχο.
Στην έκθεση ενσωματώνονται και τα μέτρα με δημοσιονομικό κόστος περίπου 800 εκατ. ευρώ, τα οποία ανακοινώθηκαν μετά την κατάρτιση του προϋπολογισμού. Σε αυτά περιλαμβάνεται η έκτακτη ενίσχυση οικογενειών με παιδιά, ύψους 150 ευρώ για κάθε τέκνο, με κόστος 240 εκατ. ευρώ.
Περιλαμβάνεται επίσης η κάρτα καυσίμων για τον Απρίλιο και τον Μάιο, με κόστος 130 εκατ. ευρώ, καθώς και η επιδότηση του diesel στο δίκτυο, με κόστος 106 εκατ. ευρώ. Για τον αγροτικό τομέα προβλέπεται επιδότηση 15% στα λιπάσματα, επί της αξίας των τιμολογίων, για την περίοδο από 15.03.2026 έως 31.08.2026, με κόστος 41 εκατ. ευρώ.
Στα μόνιμα μέτρα περιλαμβάνεται η αύξηση της οικονομικής ενίσχυσης των συνταξιούχων στα 300 ευρώ καθαρά και η διεύρυνση των εισοδηματικών και περιουσιακών κριτηρίων, ώστε να προστεθούν 420.000 δικαιούχοι. Το ετήσιο κόστος της παρέμβασης υπολογίζεται σε 198 εκατ. ευρώ.
Ακόμη, διευρύνονται τα κριτήρια για την επιστροφή ενοικίου, ώστε να ενταχθούν επιπλέον 70.000 δικαιούχοι, με ετήσιο κόστος 25 εκατ. ευρώ. Προβλέπεται επίσης μόνιμη επιστροφή δύο ενοικίων σε δασκάλους, νοσηλευτές και γιατρούς, αναδρομικά από το 2025, με κόστος 36 εκατ. ευρώ για το 2026.
Η ετήσια έκθεση προόδου περιλαμβάνει και την πορεία των μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων που έχουν ενταχθεί στο Μεσοπρόθεσμο Δημοσιονομικό-Διαρθρωτικό Σχέδιο 2025-2028, καθώς η αξιολόγηση δεν περιορίζεται μόνο στους δημοσιονομικούς δείκτες, αλλά καλύπτει και την εφαρμογή των δεσμεύσεων που έχει αναλάβει η χώρα στο νέο ευρωπαϊκό πλαίσιο.
