Ο προϋπολογισμός της ΕΕ για την περίοδο 2028–2034 (Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο) «δεν αφορά απλώς νούμερα αλλά στρατηγικές επιλογές», τόνισε ο Επίτροπος Προϋπολογισμού, Καταπολέμησης της Απάτης και Δημόσιας Διοίκησης της ΕΕ, Piotr Serafin, ενημερώνοντας τις Επιτροπές Ευρωπαϊκών και Οικονομικών Υποθέσεων. Με φόντο τις γεωπολιτικές ανακατατάξεις από το 2022 (Ρωσία–Ουκρανία) και τον διεθνή ανταγωνισμό με Κίνα και ΗΠΑ, η Κομισιόν προτείνει προσανατολισμό σε ανταγωνιστικότητα, ασφάλεια και άμυνα, χωρίς υποχωρήσεις στις πετυχημένες κοινωνικές πολιτικές: Κοινή Αγροτική Πολιτική (ΚΑΠ) και πολιτική συνοχής.
Το ανώτατο όριο του ΠΔΠ προτείνεται στο 1,26% του Ακαθάριστου Εθνικού Εισοδήματος της ΕΕ (από 1,13%), λαμβάνοντας υπόψη τους δημοσιονομικούς περιορισμούς των κρατών-μελών. Κεντρική μεταρρύθμιση είναι τα «εθνικά και περιφερειακά σχέδια εταιρικής σχέσης»: ενοποίηση επενδύσεων και μεταρρυθμίσεων (συνοχή, αλιεία, ασφάλεια, μετανάστευση, σύνορα, γεωργία, κοινωνική πολιτική) σε ενιαίο πλαίσιο ύψους 865 δισ. ευρώ, με λιγότερα προγράμματα δαπανών, περισσότερη ευελιξία για τους δικαιούχους και μεγαλύτερη διαφάνεια. Η Ελλάδα θα διαμορφώνει τα δικά της σχέδια προτεραιοτήτων, συνδέοντας ρητά επενδύσεις με μεταρρυθμίσεις.
Για την ΚΑΠ, προβλέπεται εγγυημένη εισοδηματική στήριξη 296 δισ. ευρώ και διπλασιασμός του ετήσιου αποθεματικού κρίσεων στα 900 εκατ. ευρώ. Ο Επίτροπος ξεκαθάρισε ότι δεν υπάρχουν περικοπές στην ονομαστική στήριξη των αγροτών/αλιέων, ενώ τα κράτη αποκτούν μεγαλύτερη ευχέρεια στον τρόπο επένδυσης (π.χ. υδατικοί πόροι, κοινωνικές υπηρεσίες).
Στο σκέλος ανταγωνιστικότητας, το Ταμείο Ανταγωνιστικότητας προβλέπει πάνω από 400 δισ. ευρώ στην επταετία για κλιμάκωση και εμπορική αξιοποίηση καινοτομίας (ενδεικτικά: Horizon). Για διαχείριση κρίσεων και φυσικών καταστροφών, ο σχετικός προϋπολογισμός τριπλασιάζεται, συμπληρώνοντας τα εθνικά σχέδια. Στην άμυνα και το διάστημα, ο στόχος είναι δαπάνες 131 δισ. ευρώ σε επίπεδο ΕΕ με έμφαση στην ευρωπαϊκή παραγωγική βάση, συνεργασίες κρατών-μελών και υποδομές διπλής χρήσης. Για την «Παγκόσμια Ευρώπη» προτείνονται 200 δισ. ευρώ με εστίαση σε συμπράξεις και διεύρυνση.
Ο Serafin υπογράμμισε ότι η «λογική της αριστείας» πρέπει να διατηρηθεί ώστε η ΕΕ να παραμείνει ανταγωνιστική διεθνώς, διασφαλίζοντας ταυτόχρονα κοινωνική συνοχή και προβλεψιμότητα στη στήριξη των αγροτικών και περιφερειακών οικονομιών.
