Έπειτα από έναν και πλέον χρόνο πολέμου στη Λωρίδα της Γάζας, το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο προκάλεσε οργή στο Ισραήλ, προχωρώντας χθες Πέμπτη (21.11.24) στην έκδοση ενταλμάτων σύλληψης του πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου και του πρώην υπουργού Άμυνας Γιοάβ Γκάλαντ, που θεωρεί υπεύθυνους για εγκλήματα πολέμου και εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας.
Εκτός από τα εντάλματα εναντίον του Μπενιαμίν Νετανιάχου και του Γιοάβ Γκάλαντ το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο εξέδωσε και ένα ακόμα ένταλμα, για τα ίδια εγκλήματα, σε βάρος του Μοχάμεντ Ντέιφ, του επικεφαλής του στρατιωτικού βραχίονα της Χαμάς, η εισβολή της οποίας την 7η Οκτωβρίου 2023 στο νότιο τμήμα της ισραηλινής επικράτειας ακολουθήθηκε από ευρείας κλίμακας στρατιωτικές επιχειρήσεις που προκάλεσαν δεκάδες χιλιάδες θανάτους και πελώριες καταστροφές έκτοτε στον παλαιστινιακό θύλακο.
«Καμιά σκανδαλώδης αντιισραηλινή απόφαση δεν θα μας εμποδίσει -ειδικά εμένα- να συνεχίσουμε να υπερασπίζουμε την πατρίδα μας με κάθε τρόπο», διαβεβαίωσε ο κ. Νετανιάχου, σε διάγγελμά του προς τους συμπολίτες του το βράδυ της Πέμπτης.
Νωρίτερα, ο επικεφαλής της ισραηλινής κυβέρνησης κατακεραύνωσε την «αντισημιτική» ενέργεια.
Παρουσίασε τον εαυτό του ως το θύμα σε νέα «δίκη του Ντρέιφους», παραπέμποντας στην ιστορική, πολύκροτη υπόθεση δικαστικής πλάνης σε βάρος γαλλοεβραίου λοχαγού που είχε συνταράξει τη Γαλλία στα τέλη του 19ου αιώνα και στις αρχές του 20ού, όταν ξέσπασε στρατιωτικοπολιτικό σκάνδαλο κατασκοπείας, μέχρι την αθώωση και την αποκατάστασή του.
Από ποια κράτη κινδυνεύει να συλληφθεί ο Νετανιάχου
Η έκδοση των ενταλμάτων, που χαρακτηρίστηκε επίσης «σκανδαλώδης» από τον αμερικανό απερχόμενο πρόεδρο Τζο Μπάιντεν, αν μη τι άλλο θα περιορίσει δραστικά τις μετακινήσεις που μπορούν να κάνουν οι δυο ισραηλινοί ηγέτες. Καθώς οποιοδήποτε από τα 124 κράτη που είναι συμβαλλόμενα μέρη του δικαστηρίου είναι, θεωρητικά τουλάχιστον, υποχρεωμένο να τους συλλάβει μόλις εισέλθουν στην επικράτειά του, αν και δεκάδες χώρες, ανάμεσά τους η Ρωσία, οι ΗΠΑ, όπως και η Κίνα, δεν αναγνωρίζουν τη δικαιοδοσία του ΔΠΔ.
Σημειώνεται πάντως ότι το Καταστατικό της Ρώμης (την ιδρυτική συνθήκη του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου της Χάγης) δεν το έχουν υπογράψει το Ισραήλ, ούτε ορισμένες μεγάλες δυνάμεις, συμπεριλαμβανομένων των ΗΠΑ, της Ρωσίας, της Κίνας και της Ινδίας. Ενώ το ΔΠΔ δεν μπορεί να επιβάλει συλλήψεις, τα υπογράφοντα κράτη είναι υποχρεωμένα να συλλαμβάνουν όσους αντιμετωπίζουν εντάλματα.
Το ΔΠΔ έχει εκδώσει εντάλματα σύλληψης κατά του πρώην προέδρου του Σουδάν Ομάρ αλ Μπασίρ, του Σαΐφ Καντάφι, γιου του εκλιπόντος ηγέτη της Λιβύης Μοαμάρ Καντάφι, και πιο πρόσφατα, του Βλαντιμίρ Πούτιν, για τον οποίο είχε εκδοθεί ένταλμα σύλληψης μετά την εισβολή στην Ουκρανία, όμως ο Ρώσος πρόεδρος ταξίδεψε στη Μογγολία πριν από μερικούς μήνες και δεν συνελήφθη.
Αντιδράσεις
Από την πλευρά της, η Χαμάς εξήρε την έκδοση ενταλμάτων σύλληψης σε βάρος των ισραηλινών ηγετών, βλέποντας στην εξέλιξη «σημαντικό βήμα προς τη δικαιοσύνη», χωρίς να σχολιάσει το ένταλμα σύλληψης που εκδόθηκε ταυτόχρονα σε βάρος του ηγέτη του δικού του στρατιωτικού βραχίονα.
Τα εντάλματα σύλληψης που εξέδωσε το ΔΠΔ είναι «άνευ προηγουμένου», «δικαιολογημένα» αλλά και «καθυστερημένα», έκρινε ο Ριντ Μπρόντι, δικηγόρος ειδικευμένος σε υποθέσεις εγκλημάτων πολέμου.
Το ΔΠΔ εξήγησε πως υπάρχουν «εύλογες αιτίες» να πιστεύει ότι οι κ.κ. Νετανιάχου και Γκάλαντ είναι «ποινικά υπεύθυνοι» ιδίως για το έγκλημα πολέμου της χρήσης του λιμού ως μεθόδου πολέμου, εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας, το έγκλημα της δολοφονίας, το έγκλημα του διωγμού και άλλες απάνθρωπες ενέργειες.
Οι δυο άνδρες, πάντα σύμφωνα με το ΔΠΔ, «εκ προθέσεως και εσκεμμένα στέρησαν από τον άμαχο πληθυσμό αγαθά απόλυτα απαραίτητα για την επιβίωσή του», ιδίως την τροφή, το νερό, φάρμακα, καύσιμα, ηλεκτρικό ρεύμα.
Η κατάσταση αυτή οδήγησε σε «συνθήκες διαβίωσης υπολογισμένες για να προκληθεί η καταστροφή μέρους του άμαχου πληθυσμού στη Γάζα», σύμφωνα με το δικαστήριο, που πάντως σημειώνει πως δεν έχουν ακόμη συγκεντρωθεί τεκμήρια «για το έγκλημα κατά της ανθρωπότητας της εξόντωσης».
Το ένταλμα σύλληψης σε βάρος του Μοχάμεντ Ντέιφ εκδόθηκε παρότι, σύμφωνα με τον ισραηλινό στρατό, ο ενδιαφερόμενος σκοτώθηκε σε βομβαρδισμό τη 13η Ιουλίου στη νότια Λωρίδα της Γάζας. Η Χαμάς αρνείται πως είναι νεκρός.
«Αυτό σημαίνει ότι η φωνή των θυμάτων ακούστηκε», ανέφερε η Γιαέλ Βίας Γκβίρσμαν, δικηγόρος που εκπροσωπεί τις οικογένειες 300 Ισραηλινών, θυμάτων της επίθεσης της Χαμάς την 7η Οκτωβρίου 2023.
«Ό,τι κι αν υπονοεί το ΔΠΔ, δεν υπάρχει ισοδυναμία -καμία- ανάμεσα στο Ισραήλ και τη Χαμάς», αντέτεινε ο πρόεδρος των ΗΠΑ Μπάιντεν.
Ο απερχόμενος επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας Ζοζέπ Μπορέλ από την δική του πλευρά σημείωσε ότι τα εντάλματα σύλληψης πρέπει να «γίνουν σεβαστά και να εκτελεστούν», αν και κάποιες μέλη της ΕΕ τα επέκριναν, ειδικά η Ουγγαρία, που έκανε λόγο για «ντροπή για το διεθνές δικαστικό σύστημα».
Στο Ισραήλ, η ανακοίνωση του ΔΠΔ προκάλεσε κατάπληξη, ενώ στη Λωρίδα της Γάζας έγινε δεκτή μάλλον μοιρολατρικά.
