Σημαντικές αλλαγές στις άδειες που δικαιούνται οι εργαζόμενοι γονείς προωθεί το υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, με στόχο να περιοριστούν οι χρονικοί περιορισμοί και οι γραφειοκρατικές διαδικασίες που δυσκολεύουν την αξιοποίηση των σχετικών δικαιωμάτων.
Στο επίκεντρο των παρεμβάσεων βρίσκεται η τετράμηνη γονική άδεια, για την οποία προβλέπεται μεγαλύτερη ευελιξία στις οικογένειες με περισσότερα παιδιά, καθώς και η διευκόλυνση της χορήγησης αδειών για τη φροντίδα συγγενών και την αντιμετώπιση ασθένειας εξαρτώμενων παιδιών.
Οι νέες διατάξεις περιλαμβάνονται σε νομοσχέδιο που βρίσκεται υπό επεξεργασία και αναμένεται να προωθηθεί προς ψήφιση. Μέχρι την ολοκλήρωση της νομοθετικής διαδικασίας, οι προτεινόμενες αλλαγές δεν έχουν τεθεί σε εφαρμογή.
Γονική άδεια τεσσάρων μηνών για κάθε παιδί
Το ισχύον πλαίσιο δίνει σε κάθε εργαζόμενο γονέα, είτε πρόκειται για φυσικό, θετό είτε για ανάδοχο, το δικαίωμα να λάβει τέσσερις μήνες γονικής άδειας για κάθε παιδί, έως τη συμπλήρωση του όγδοου έτους της ηλικίας του.
Η σημαντικότερη αλλαγή που προωθείται αφορά τις οικογένειες με δύο ή περισσότερα παιδιά, καθώς καταργείται ένας περιορισμός που μέχρι σήμερα επέβαλλε σημαντική χρονική αναμονή μεταξύ διαδοχικών αδειών.
Ειδικότερα, με το σημερινό καθεστώς, προκειμένου ένας εργαζόμενος να λάβει γονική άδεια για δεύτερο παιδί, πρέπει να έχει μεσολαβήσει ένα έτος πραγματικής απασχόλησης στον ίδιο εργοδότη μετά τη λήξη της προηγούμενης άδειας.
Με τη νέα ρύθμιση, η υποχρεωτική αναμονή των 12 μηνών καταργείται, επιτρέποντας στον γονέα να αξιοποιήσει διαδοχικά τις άδειες που δικαιούται για διαφορετικά παιδιά, χωρίς να απαιτείται ενδιάμεσο διάστημα εργασίας.
Έτσι, για παράδειγμα, ένας εργαζόμενος με δύο παιδιά θα μπορεί να κάνει χρήση της τετράμηνης άδειας για το πρώτο παιδί και στη συνέχεια να λάβει την αντίστοιχη άδεια για το δεύτερο, χωρίς να χρειάζεται να επιστρέψει στην εργασία του για έναν ολόκληρο χρόνο προκειμένου να θεμελιώσει εκ νέου το δικαίωμα.
Ποιοι μήνες επιδοτούνται από τη ΔΥΠΑ
Η γονική άδεια συνοδεύεται από οικονομική ενίσχυση για μέρος της διάρκειάς της. Συγκεκριμένα, οι δύο πρώτοι μήνες επιδοτούνται από τη ΔΥΠΑ με ποσό ίσο με τον εκάστοτε κατώτατο μισθό.
Στην οικονομική παροχή περιλαμβάνονται επίσης οι αναλογίες των δώρων εορτών και του επιδόματος αδείας, σύμφωνα με τις προβλέψεις του σχετικού πλαισίου.
Η δυνατότητα αξιοποίησης της άδειας αφορά και τους δύο γονείς, ενώ για κάθε παιδί μπορεί να δηλώνεται διαφορετικός γονέας ως δικαιούχος.
Παράλληλα, προβλέπεται ακόμη μία απλούστευση για τα ζευγάρια που απασχολούνται στην ίδια επιχείρηση. Οι γονείς που εργάζονται στον ίδιο εργοδότη δεν θα υποχρεούνται πλέον να δηλώνουν εκ των προτέρων τη σειρά με την οποία θα κάνουν χρήση της γονικής άδειας.
Με τον τρόπο αυτό επιδιώκεται να περιοριστούν οι διαδικαστικές υποχρεώσεις και να δοθεί μεγαλύτερη ευχέρεια στον οικογενειακό προγραμματισμό.
Τι αλλάζει στις άδειες φροντιστή και ασθένειας παιδιού
Οι προωθούμενες ρυθμίσεις δεν περιορίζονται στη γονική άδεια ανατροφής, αλλά επεκτείνονται και σε άλλες περιπτώσεις κατά τις οποίες ένας εργαζόμενος χρειάζεται να απουσιάσει από την εργασία του για σοβαρούς οικογενειακούς λόγους.
Η άδεια φροντιστή προβλέπει δυνατότητα απουσίας έως πέντε εργάσιμων ημερών κάθε χρόνο, χωρίς αποδοχές, προκειμένου ο εργαζόμενος να φροντίσει συγγενικό πρόσωπο ή άτομο που διαμένει στο ίδιο νοικοκυριό και αντιμετωπίζει σοβαρό ιατρικό πρόβλημα.
Ξεχωριστή κατηγορία αποτελεί η άδεια για την αντιμετώπιση ασθένειας εξαρτώμενου παιδιού, η διάρκεια της οποίας διαφοροποιείται ανάλογα με τον αριθμό των παιδιών της οικογένειας.
Συγκεκριμένα, προβλέπονται έξι εργάσιμες ημέρες ετησίως για εργαζόμενο με ένα παιδί, οκτώ ημέρες για δύο παιδιά και 14 ημέρες για περισσότερα από δύο παιδιά. Και σε αυτή την περίπτωση, η άδεια χορηγείται χωρίς αποδοχές.
Η ουσιαστική αλλαγή αφορά τις προϋποθέσεις χορήγησης αυτών των αδειών. Μέχρι σήμερα απαιτείται ο εργαζόμενος να έχει συμπληρώσει έξι μήνες απασχόλησης στον ίδιο εργοδότη προκειμένου να μπορεί να κάνει χρήση τους.
Με το νέο νομοσχέδιο, η προϋπόθεση της εξάμηνης προϋπηρεσίας καταργείται, διευκολύνοντας όσους έχουν προσληφθεί πρόσφατα και χρειάζεται να αντιμετωπίσουν έκτακτες ανάγκες φροντίδας στην οικογένειά τους.
Αυτό σημαίνει ότι ένας εργαζόμενος δεν θα χρειάζεται πλέον να περιμένει τη συμπλήρωση έξι μηνών εργασίας στην ίδια επιχείρηση για να αξιοποιήσει τις συγκεκριμένες άδειες, εφόσον πληροί τις υπόλοιπες προβλεπόμενες προϋποθέσεις.
Πότε θα εφαρμοστούν οι νέες ρυθμίσεις
Παρά τις αλλαγές που περιλαμβάνονται στον σχεδιασμό του υπουργείου Εργασίας, δεν έχει ακόμη προσδιοριστεί συγκεκριμένη ημερομηνία έναρξης εφαρμογής τους.
Οι διατάξεις αποτελούν μέρος νομοσχεδίου που βρίσκεται στο στάδιο της επεξεργασίας και αναμένεται να κατατεθεί προς ψήφιση στη Βουλή.
Η οριστική μορφή των ρυθμίσεων, οι επιμέρους λεπτομέρειες και ο χρόνος ενεργοποίησής τους θα καθοριστούν μετά την ολοκλήρωση της νομοθετικής διαδικασίας.
Μέχρι τότε, οι εργαζόμενοι γονείς εξακολουθούν να υπάγονται στο ισχύον καθεστώς αδειών, ενώ οι προτεινόμενες παρεμβάσεις διαμορφώνουν ένα πλαίσιο μεγαλύτερης ευελιξίας για τη διαχείριση των οικογενειακών υποχρεώσεων και των αναγκών φροντίδας των παιδιών.
