Την τελευταία προγραμματισμένη αξιολόγηση για το 2026 περνά σήμερα, Παρασκευή 6 Νοεμβρίου, η ελληνική οικονομία από τη Fitch Ratings, με το ενδιαφέρον της αγοράς να στρέφεται στο ενδεχόμενο βελτίωσης των προοπτικών της χώρας.
Η Fitch Ratings διατηρεί την ελληνική οικονομία στη βαθμίδα BBB με σταθερές προοπτικές από την αξιολόγηση της 8ης Μαΐου, ενώ η Citi, σε ανάλυσή της στις 8 Οκτωβρίου, είχε εντοπίσει περιθώριο αλλαγής των προοπτικών σε θετικές, εκτιμώντας ότι οι επόμενες αυξήσεις της ίδιας της βαθμολογίας δύσκολα θα προηγηθούν του 2027.
Αυτή η διάκριση έχει σημασία για τη σημερινή ανακοίνωση. Η βαθμολογία αποτυπώνει την εκτίμηση του οίκου για την ικανότητα της χώρας να εξυπηρετεί τις υποχρεώσεις της, ενώ οι προοπτικές δείχνουν προς ποια κατεύθυνση θα μπορούσε να κινηθεί η επόμενη απόφαση. Μια αλλαγή σε θετικές θα ενίσχυε, επομένως, την πιθανότητα μελλοντικής αναβάθμισης, υπό την προϋπόθεση ότι θα συνεχιστούν οι καλές επιδόσεις.
Οι προσδοκίες μετά τη S&P
Η πιο πρόσφατη απόφαση ήρθε στις 23 Οκτωβρίου από τη Standard & Poor’s, η οποία κράτησε την Ελλάδα στο BBB με σταθερές προοπτικές. Η επιλογή της δείχνει ότι οι οίκοι εξακολουθούν να σταθμίζουν προσεκτικά τη δημοσιονομική πρόοδο μαζί με τις πιέσεις από το διεθνές περιβάλλον.
Είχαν προηγηθεί οι θετικότερες κινήσεις του Σεπτεμβρίου. Η Scope ανέβασε τη χώρα στο BBB+, ενώ η Moody’s και η DBRS βελτίωσαν τις προοπτικές σε θετικές, διατηρώντας τις βαθμολογίες τους στο Baa3 και στο BBB αντίστοιχα. Με βάση αυτή την εικόνα, μια αντίστοιχη κίνηση της Fitch στις προοπτικές θα αποτελούσε ένα ακόμη βήμα προς την επόμενη αναβάθμιση.
Το βάρος στο χρέος
Το ισχυρότερο στοιχείο στον ελληνικό φάκελο παραμένει η υποχώρηση του δημόσιου χρέους. Στις προβλέψεις που παρουσίασε τον Οκτώβριο, η Fitch τοποθετούσε τον λόγο χρέους προς ΑΕΠ περίπου στο 139% για το 2026, στο 134% το 2027 και στο 129% το 2028, από 146% το 2025.
Η πορεία αυτή στηρίζεται στα πλεονάσματα και στην αύξηση της οικονομικής δραστηριότητας. Για τον οίκο, ζητούμενο είναι η συνέχειά της τα επόμενα χρόνια, καθώς το ελληνικό χρέος εξακολουθεί να βρίσκεται πολύ υψηλότερα από το συνηθισμένο επίπεδο των χωρών με βαθμολογία BBB.
Θετικά λειτουργούν επίσης οι μεγάλες περίοδοι αποπληρωμής και τα υψηλά ταμειακά διαθέσιμα. Το Δημόσιο έχει έτσι μεγαλύτερα περιθώρια να διαχειρίζεται τις ανάγκες του όταν οι αγορές γίνονται ακριβότερες ή πιο νευρικές, ενώ μπορεί να προχωρά και σε πρόωρες εξοφλήσεις δανείων.
Η ανάπτυξη μετά το Ταμείο Ανάκαμψης
Στην άλλη πλευρά της αξιολόγησης βρίσκονται οι επιπτώσεις της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή, το ενεργειακό κόστος και οι επίμονες εξωτερικές ανισορροπίες. Οι πιέσεις αυτές επηρεάζουν την κατανάλωση και τις επενδυτικές αποφάσεις, άρα και τη δυνατότητα της οικονομίας να συνεχίσει να μεγαλώνει με σταθερό ρυθμό.
Η Fitch έχει συνδέσει την περαιτέρω βελτίωση της πιστοληπτικής εικόνας με περισσότερες επενδύσεις και μεταρρυθμίσεις που ενισχύουν την ανάπτυξη σε βάθος χρόνου. Η διατήρηση της επενδυτικής δραστηριότητας μετά την ολοκλήρωση του Ταμείου Ανάκαμψης αποκτά έτσι ιδιαίτερη βαρύτητα για την επόμενη περίοδο.
Για το Δημόσιο, μια ισχυρότερη αξιολόγηση θα μπορούσε να στηρίξει την εμπιστοσύνη των επενδυτών και ευνοϊκότερους όρους στις νέες εκδόσεις ομολόγων. Το όφελος για την οικονομία περνά μέσα από το κόστος χρηματοδότησης του κράτους και των επιχειρήσεων, με τις τελικές αποδόσεις να εξαρτώνται παράλληλα από τα επιτόκια και τις συνθήκες στις διεθνείς αγορές.
