Χιλιάδες δικαιούχοι καλούνται να παραμένουν σε συνεχή επαγρύπνηση προκειμένου να βεβαιώνονται ότι τα ποσά που καταβάλλονται στους τραπεζικούς τους λογαριασμούς είναι τα σωστά. Η πίστωση αυξήσεων, αλλά και η καταβολή αναδρομικών, καθιστούν αναγκαίο τον τακτικό και προσεκτικό έλεγχο των μηνιαίων ενημερωτικών σημειωμάτων, καθώς πολλές αλλαγές δεν είναι εύκολο να εντοπιστούν μόνο από την κίνηση του λογαριασμού.
Ειδικά τα αναδρομικά εμφανίζονται συνήθως ξεχωριστά, αποτυπώνοντας εκκρεμότητες ή διορθώσεις που αφορούν προηγούμενες χρονικές περιόδους.
Το θέμα αφορά κυρίως συνταξιούχους και δικαιούχους που είχαν ανοιχτές υποθέσεις σχετικά με τον επανυπολογισμό των αποδοχών τους, όσους αναμένουν διορθωτικές αυξήσεις, αλλά και περιπτώσεις όπου έχουν αναγνωριστεί επίσημα οικονομικές διαφορές που προέρχονται από παλαιότερα έτη.
Οι έξι κατηγορίες δικαιούχων που χρειάζονται αυξημένη προσοχή
Υπάρχουν συγκεκριμένες κατηγορίες ασφαλισμένων για τις οποίες ακόμη και μια μικρή μεταβολή στα στοιχεία της σύνταξης μπορεί να οδηγήσει σε σημαντικές διαφοροποιήσεις στο τελικό ποσό που καταβάλλεται κάθε μήνα. Σε αυξημένη επιφυλακή θα πρέπει να βρίσκονται:
- Όσοι εμφανίζουν προσωπική διαφορά στη σύνταξή τους.
- Περιπτώσεις στις οποίες έχουν διαπιστωθεί λάθη στον ασφαλιστικό χρόνο.
- Ασφαλισμένοι που αναμένουν επανυπολογισμό των συντάξιμων αποδοχών.
- Δικαιούχοι που έχουν δικαιωθεί ή διεκδικούν αναδρομικά βάσει παλαιότερων αποφάσεων.
- Συνταξιούχοι που λαμβάνουν ταυτόχρονα κύρια και επικουρική σύνταξη.
- Όσοι έχουν καταθέσει αίτημα επανεξέτασης ή διόρθωσης προσωπικών στοιχείων.
Το μηνιαίο «τσεκάρισμα» και τα σημεία που απαιτούν έλεγχο
Το σημαντικότερο εργαλείο παρακολούθησης παραμένει το αναλυτικό ενημερωτικό σημείωμα που εκδίδεται κάθε μήνα. Μέσω αυτού, ο δικαιούχος μπορεί να διαπιστώσει τυχόν αλλαγές στα μικτά και καθαρά ποσά, την εμφάνιση έκτακτων πιστώσεων, αλλά και μεταβολές στις κρατήσεις ή στην προσωπική διαφορά.
Ο βασικός έλεγχος θα πρέπει να περιλαμβάνει:
- Το μικτό ποσό της σύνταξης και το τελικό καθαρό πληρωτέο.
- Το ύψος της προσωπικής διαφοράς.
- Τις κρατήσεις υπέρ υγειονομικής περίθαλψης και τον παρακρατούμενο φόρο.
- Την ύπαρξη αναδρομικών, καθώς και την αιτιολογία και ημερομηνία καταβολής τους.
Εφόσον διαπιστωθεί οποιαδήποτε διαφοροποίηση σε σχέση με τον προηγούμενο μήνα, είναι απαραίτητο να εξακριβωθεί αν προέρχεται από τακτική αύξηση, αναδρομική πληρωμή, λογιστικό συμψηφισμό ή διοικητική διόρθωση.
Η φορολογική διάσταση των αναδρομικών
Τα αναδρομικά ποσά κρύβουν συχνά φορολογικές υποχρεώσεις, καθώς στις περισσότερες περιπτώσεις αφορούν εισοδήματα προηγούμενων ετών και όχι το έτος κατά το οποίο καταβάλλονται. Η ιδιαιτερότητα αυτή μπορεί να δημιουργήσει πρόσθετες υποχρεώσεις για τους δικαιούχους.
Η καταβολή αναδρομικών που αφορούν παλαιότερες χρήσεις ενδέχεται να απαιτεί την υποβολή τροποποιητικών φορολογικών δηλώσεων για τα αντίστοιχα έτη. Για τον λόγο αυτό θεωρείται αναγκαίος ο λεπτομερής έλεγχος τόσο της ετήσιας βεβαίωσης αποδοχών όσο και των στοιχείων που εμφανίζονται προσυμπληρωμένα στη φορολογική δήλωση.
Τα συχνότερα λάθη και οι κινήσεις που πρέπει να γίνουν
Η εμπειρία δείχνει ότι αρκετά προβλήματα προκύπτουν επειδή πολλοί συνταξιούχοι θεωρούν ότι όλες οι διορθώσεις πραγματοποιούνται αυτόματα και χωρίς σφάλματα. Μεταξύ των συνηθέστερων λαθών συγκαταλέγονται η παράλειψη ελέγχου των ενημερωτικών σημειωμάτων, η μη σύγκριση των νέων πληρωμών με τις παλαιότερες, η μη ενημέρωση του λογιστή για τα αναδρομικά και η αδράνεια σε περιπτώσεις όπου εντοπίζονται λάθη στον ασφαλιστικό χρόνο ή στις κρατήσεις.
Εφόσον διαπιστωθεί οποιαδήποτε μεταβολή ή ανακολουθία, ο δικαιούχος καλό είναι να διατηρήσει αρχείο των ενημερωτικών σημειωμάτων και να προχωρήσει στις ακόλουθες ενέργειες:
- Να εντοπίσει και να καταγράψει την αιτία της πληρωμής.
- Να εκδώσει την ετήσια βεβαίωση συντάξεων.
- Να ζητήσει τη γνώμη του λογιστή του για τυχόν τροποποιητικές δηλώσεις.
- Να επικοινωνήσει άμεσα με τον ΕΦΚΑ για την υποβολή επίσημων αντιρρήσεων ή αιτήματος διόρθωσης, εφόσον προκύπτει τεκμηριωμένο λάθος.
