Σημαντική κάμψη στις ανατιμήσεις και θεαματική μειώση τιμών καταγράφονται σε 63 βασικές κατηγορίες προϊόντων μετά την εφαρμογή της Πράξης Νομοθετικού Περιεχομένου για τον έλεγχο της αθέμιτης κερδοφορίας, σύμφωνα με τα πρώτα στοιχεία της Αρχής Ελέγχου Αγοράς και Προστασίας Καταναλωτή.
Η αξιολόγηση αφορά 63 κατηγορίες προϊόντων που υπάγονται στο νέο πλαίσιο ελέγχου και, σύμφωνα με την Αρχή, αποτυπώνει αισθητή αλλαγή στη στάση των επιχειρήσεων ως προς την τιμολογιακή τους πολιτική.
Τι δείχνουν τα στοιχεία για το διάστημα Οκτωβρίου – Μαρτίου
Τα στοιχεία δείχνουν ότι κατά το διάστημα Οκτωβρίου 2025 έως Μαρτίου 2026, πριν από την εφαρμογή του μέτρου, καταγράφονταν κατά μέσο όρο 881 αυξήσεις τιμών κάθε μήνα. Μετά την έναρξη ισχύος της ΠΝΠ, την περίοδο Απριλίου – Μαΐου 2026, ο αντίστοιχος αριθμός περιορίστηκε σε μόλις 17,5 ανατιμήσεις μηνιαίως, καταγράφοντας μείωση άνω των 50 φορές.
Την ίδια στιγμή, οι μειώσεις τιμών παρουσίασαν εντυπωσιακή άνοδο. Ενώ πριν από την εφαρμογή του μέτρου σημειώνονταν κατά μέσο όρο 27 υποτιμήσεις ανά μήνα, το τελευταίο δίμηνο ο αριθμός αυτός εκτινάχθηκε στις 1.808, δηλαδή περίπου 67 φορές υψηλότερα επίπεδα.
Σύμφωνα με την Αρχή, τα δεδομένα αυτά υποδηλώνουν ότι το νέο θεσμικό πλαίσιο λειτουργεί αποτρεπτικά απέναντι σε πρακτικές υπερβολικής κερδοφορίας, ενισχύοντας τη συμμόρφωση των επιχειρήσεων με τους κανόνες της αγοράς.
Όπως διευκρινίζεται, η Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου δεν επιβάλλει γενικευμένο πάγωμα τιμών. Ο έλεγχος πραγματοποιείται ξεχωριστά για κάθε επιχείρηση και για κάθε κωδικό προϊόντος, με βάση τη σύγκριση του μικτού περιθωρίου κέρδους με τα αντίστοιχα στοιχεία της περιόδου αναφοράς του 2025.
Με αυτό το μοντέλο, οι επιχειρήσεις αξιολογούνται με βάση τα δικά τους οικονομικά δεδομένα και όχι μέσω ενός ενιαίου κανόνα που εφαρμόζεται σε ολόκληρη την αγορά.
Η διαδικασία ελέγχου περιλαμβάνει τον εντοπισμό αποκλίσεων σε κατηγορίες προϊόντων, τη συλλογή αναλυτικών στοιχείων από τις επιχειρήσεις, τη σύγκριση των περιόδων αναφοράς και ελέγχου και τον υπολογισμό του μικτού περιθωρίου κέρδους. Κυρώσεις προβλέπονται μόνο στις περιπτώσεις όπου αποδεικνύεται υπέρβαση των επιτρεπόμενων ορίων.
Η Αρχή επισημαίνει, πάντως, ότι τα συγκεκριμένα ευρήματα δεν συνεπάγονται αυτόματα εξάλειψη των πληθωριστικών πιέσεων στα τρόφιμα. Ο γενικός δείκτης τιμών επηρεάζεται και από άλλες μεταβλητές, όπως οι διακυμάνσεις στα νωπά προϊόντα, οι εποχικές μεταβολές, το διεθνές κόστος παραγωγής και μεταφοράς, καθώς και κατηγορίες αγαθών που δεν εντάσσονται στο πεδίο εφαρμογής της ΠΝΠ.
Ωστόσο, η εικόνα που διαμορφώνεται από τα πρώτα στοιχεία θεωρείται ενθαρρυντική, καθώς δείχνει ότι η αγορά ανταποκρίνεται όταν συνδυάζονται εποπτεία, διαφάνεια και στοχευμένοι έλεγχοι.
Η Αρχή διαμηνύει ότι θα συνεχίσει την παρακολούθηση της αγοράς με στόχο την προστασία των καταναλωτών και τη διασφάλιση συνθηκών υγιούς ανταγωνισμού.
