Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ θα υπογράψει συμφωνία με το Ιράν μόνο εφόσον ικανοποιούνται οι βασικές προϋποθέσεις που έχει θέσει η Ουάσινγκτον, δήλωσε αξιωματούχος του Λευκού Οίκου μετά την ολοκλήρωση πολύωρης σύσκεψης στην αίθουσα διαχείρισης κρίσεων. Παρότι η συνάντηση πραγματοποιήθηκε με στόχο τη λήψη οριστικής απόφασης για την προτεινόμενη συμφωνία επέκτασης της εκεχειρίας, δεν ανακοινώθηκε κάποιο αποτέλεσμα, ενώ οι δύο πλευρές εξακολουθούν να διαφωνούν σε κρίσιμα ζητήματα, κυρίως γύρω από το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης.
Ο Ντόναλντ Τραμπ συγκάλεσε την Παρασκευή πολύωρη σύσκεψη στην αίθουσα διαχείρισης κρίσεων του Λευκού Οίκου (Situation Room), προκειμένου να εξετάσει το πλαίσιο συμφωνίας που έχει διαμορφωθεί μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν για την παράταση της εκεχειρίας.
Η συνεδρίαση διήρκεσε περίπου δύο ώρες και ολοκληρώθηκε χωρίς επίσημες ανακοινώσεις. Σύμφωνα με αξιωματούχο του Λευκού Οίκου, ο Αμερικανός πρόεδρος παραμένει ανοιχτός σε συμφωνία μόνο εφόσον αυτή εξυπηρετεί τα συμφέροντα των ΗΠΑ και ανταποκρίνεται πλήρως στις «κόκκινες γραμμές» που έχει θέσει.
«Ο πρόεδρος Τραμπ θα υπογράψει συμφωνία μόνο εάν είναι καλή για την Αμερική και τηρηθούν οι κόκκινες γραμμές του. Το Ιράν δεν μπορεί να έχει πυρηνικά όπλα», δήλωσε ο αξιωματούχος στο Γαλλικό Πρακτορείο Ειδήσεων (AFP).
Οι όροι που θέτει η Ουάσινγκτον
Σύμφωνα με όσα έχει δηλώσει ο ίδιος ο Τραμπ, το πλαίσιο συμφωνίας προβλέπει την πλήρη επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ για απρόσκοπτη ναυσιπλοΐα και προς τις δύο κατευθύνσεις, την καταστροφή τυχόν ναρκών στη θαλάσσια οδό, τη δέσμευση του Ιράν ότι δεν θα αναπτύξει ποτέ πυρηνικό όπλο και την παράδοση του αποθέματος εμπλουτισμένου ουρανίου στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Σε ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ο Αμερικανός πρόεδρος ανέφερε ακόμη ότι είναι έτοιμος να άρει τον αμερικανικό αποκλεισμό στα Στενά του Ορμούζ, επιτρέποντας στα πλοία που έχουν εγκλωβιστεί στην περιοχή να επιστρέψουν στους προορισμούς τους.
Παράλληλα, υπογράμμισε ότι το Ιράν θα πρέπει να επιτρέψει στις ΗΠΑ να απομακρύνουν και να καταστρέψουν το εμπλουτισμένο ουράνιο που διαθέτει.
«Δεν θα ανταλλαγούν χρήματα μέχρι νεωτέρας. Άλλα ζητήματα, πολύ μικρότερης σημασίας, έχουν συμφωνηθεί», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Η συμφωνία για παράταση της εκεχειρίας
Σύμφωνα με Αμερικανούς αξιωματούχους, Ουάσινγκτον και Τεχεράνη κατέληξαν την Πέμπτη σε ένα πλαίσιο συμφωνίας υπό τη μορφή μνημονίου κατανόησης, το οποίο τελεί υπό την έγκριση του Ντόναλντ Τραμπ και της ιρανικής ηγεσίας.
Το σχέδιο προβλέπει την παράταση της εκεχειρίας για 60 ημέρες και την έναρξη διαπραγματεύσεων για το μέλλον του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος.
Παρά τις ενδείξεις προόδου, η εφημερίδα New York Times μετέδωσε ότι ο Τραμπ αποχώρησε από τη σύσκεψη χωρίς να λάβει την «οριστική απόφαση» που είχε προαναγγείλει.
Η Τεχεράνη απορρίπτει τις αμερικανικές αιτιάσεις
Από την πλευρά του Ιράν, οι αντιδράσεις ήταν επιφυλακτικές έως αρνητικές.
Το πρακτορείο Fars, επικαλούμενο ενημερωμένες πηγές, χαρακτήρισε τις τελευταίες δηλώσεις του Αμερικανού προέδρου «μείγμα αλήθειας και ψεύδους», υποστηρίζοντας ότι το μνημόνιο κατανόησης δεν περιλαμβάνει πρόβλεψη για καταστροφή πυρηνικού υλικού.
Την ίδια στιγμή, ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών Εσμαΐλ Μπαγαεΐ δήλωσε στην κρατική τηλεόραση ότι η Τεχεράνη παραμένει προσηλωμένη στον τερματισμό του πολέμου και ότι δεν διεξάγονται διαπραγματεύσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα.
«Είμαστε επικεντρωμένοι στον τερματισμό του πολέμου και δεν υπάρχουν διαπραγματεύσεις για το πυρηνικό ζήτημα», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Αντίστοιχα, ο επικεφαλής της ιρανικής διαπραγματευτικής ομάδας Μοχάμεντ Μπαγέρ Καλιμπάφ υποστήριξε ότι η χώρα του δεν εμπιστεύεται ούτε διαβεβαιώσεις ούτε υποσχέσεις.
«Καμία ενέργεια δεν θα γίνει πριν ενεργήσει η άλλη πλευρά. Νικητής οποιασδήποτε συμφωνίας είναι εκείνος που θα είναι καλύτερα προετοιμασμένος για πόλεμο την επόμενη ημέρα», ανέφερε σε ανάρτησή του.
Οι παραβιάσεις της εκεχειρίας
Η εκεχειρία τέθηκε σε ισχύ στις 8 Απριλίου, ωστόσο τόσο οι Ηνωμένες Πολιτείες όσο και το Ιράν έχουν αλληλοκατηγορηθεί για παραβιάσεις της συμφωνίας τις τελευταίες ημέρες.
Την Πέμπτη, οι Φρουροί της Επανάστασης ανακοίνωσαν ότι έπληξαν αμερικανική αεροπορική βάση στο Κουβέιτ, την οποία χαρακτήρισαν ως αφετηρία προηγούμενων επιθέσεων εναντίον της στρατηγικής ιρανικής πόλης-λιμανιού Μπαντάρ Αμπάς, κοντά στα Στενά του Ορμούζ.
Η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ (CENTCOM) χαρακτήρισε το πλήγμα στο Κουβέιτ «κατάφωρη παραβίαση της εκεχειρίας», επισημαίνοντας ότι η κατάσταση παραμένει εξαιρετικά εύθραυστη.
