Σε οριακό σημείο παραμένει η ένταση στον Περσικό Κόλπο και στα Στενά του Ορμούζ, καθώς συνεχίζονται οι ανταλλαγές πυρών μεταξύ Ιράν και ΗΠΑ, ενώ παράλληλα εξελίσσονται κρίσιμες διαπραγματεύσεις για πιθανή προσωρινή συμφωνία αποκλιμάκωσης ανάμεσα στις δύο πλευρές.
Τα ξημερώματα, ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς δήλωσε ότι παραμένει «υπό συζήτηση» το αν ο Ντόναλντ Τραμπ θα εγκρίνει προσωρινό μνημόνιο κατανόησης με την Τεχεράνη, σημειώνοντας πως οι δύο πλευρές εξακολουθούν να διαπραγματεύονται «ορισμένα σημεία διατύπωσης».
Την ίδια ώρα, η κατάσταση στο πεδίο παρέμενε εξαιρετικά τεταμένη. Ιρανικά μέσα ενημέρωσης μετέδωσαν ότι ακούστηκαν εκρήξεις στην επαρχία Μπουσέρ, στο νότιο Ιράν, όπου ενεργοποιήθηκε η αντιαεροπορική άμυνα.
Το πρακτορείο Tasnim ανέφερε ότι αναχαιτίστηκε «εχθρικό αεροσκάφος» πάνω από την περιοχή, ενώ άλλα ιρανικά μέσα υποστήριξαν ότι επρόκειτο για αμερικανικό μη επανδρωμένο αεροσκάφος MQ-9 Reaper που καταρρίφθηκε κοντά στην παράκτια πόλη Τζαμ.
Αναφορές για κατάρριψη drone και πυρά στα Στενά του Ορμούζ
Ωστόσο, οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις διέψευσαν κατηγορηματικά τις αναφορές αυτές.
Η CENTCOM ανακοίνωσε μέσω X ότι τα δημοσιεύματα είναι «ψευδή», διαβεβαιώνοντας ότι δεν χάθηκε κανένα αμερικανικό αεροσκάφος και ότι όλοι οι αεροπορικοί πόροι των ΗΠΑ είναι γνωστό πού βρίσκονται.
Σύμφωνα με το Reuters, Αμερικανός αξιωματούχος ανέφερε επίσης ότι οι πληροφορίες περί κατάρριψης αμερικανικού αεροσκάφους δεν ευσταθούν.
Η επαρχία Μπουσέρ θεωρείται ιδιαίτερα κρίσιμη στρατηγικά, καθώς εκεί βρίσκεται ο μοναδικός πυρηνικός σταθμός ηλεκτροπαραγωγής του Ιράν.
Παράλληλα, το ημιεπίσημο πρακτορείο Tasnim μετέδωσε ότι ακούστηκαν πυρά στην περιοχή των Στενών του Ορμούζ, υποστηρίζοντας ότι επρόκειτο για προειδοποιητικές βολές προς πλοία που κινούνταν στη θαλάσσια οδό στρατηγικής σημασίας για το παγκόσμιο εμπόριο ενέργειας. Δεν δόθηκαν περισσότερες λεπτομέρειες για τα πλοία που φέρονται να αποτέλεσαν στόχο των προειδοποιήσεων.
Οι νέες αναφορές έρχονται ενώ οι δύο πλευρές αλληλοκατηγορούνται για παραβίαση της εύθραυστης εκεχειρίας που τέθηκε σε εφαρμογή στις 8 Απριλίου.
Τη νύχτα της Τετάρτης προς Πέμπτη, οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις ανακοίνωσαν ότι κατέρριψαν τέσσερα drones τα οποία θεωρήθηκε ότι συνιστούσαν απειλή στα Στενά του Ορμούζ, ενώ επλήγη και σταθμός ελέγχου στην Μπαντάρ Αμπάς, από όπου εκτιμήθηκε ότι υπήρχε κίνδυνος εκτόξευσης πέμπτου μη επανδρωμένου αεροσκάφους.
Σε αντίποινα, οι Φρουροί της Επανάστασης ανακοίνωσαν ότι έπληξαν αμερικανική βάση στην περιοχή, χωρίς να διευκρινίσουν ποια. Οι ένοπλες δυνάμεις του Κουβέιτ και των ΗΠΑ επιβεβαίωσαν πλήγματα στο έδαφος του εμιράτου, τα οποία αποδόθηκαν στο Ιράν.
Οι διαπραγματεύσεις και το σχέδιο συμφωνίας
Μέσα σε αυτό το κλίμα, οι πληροφορίες για πρόοδο στις διαπραγματεύσεις μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης παραμένουν αντιφατικές. Πηγές της αμερικανικής κυβέρνησης ανέφεραν στο Γαλλικό πρακτορείο ότι οι δύο χώρες έχουν καταλήξει σε πλαίσιο συμφωνίας για την παράταση της κατάπαυσης του πυρός για ακόμη 60 ημέρες, ωστόσο απομένει η τελική έγκριση από τον πρόεδρο Τραμπ.
Σύμφωνα με τον αμερικανικό ιστότοπο Axios, το υπό διαμόρφωση «μνημόνιο κατανόησης» δεν επιλύει το ζήτημα του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος, το οποίο θα αποτελέσει αντικείμενο διαπραγμάτευσης εντός του επόμενου διμήνου.
Ωστόσο, προβλέπει ρητή δέσμευση της Τεχεράνης ότι δεν θα επιδιώξει την απόκτηση πυρηνικών όπλων.
Από την πλευρά του, το πρακτορείο Tasnim, επικαλούμενο πηγή της ιρανικής διαπραγματευτικής ομάδας, διέψευσε ότι έχει οριστικοποιηθεί συμφωνία, υποστηρίζοντας πως «το κείμενο δεν έχει ολοκληρωθεί ακόμη».
Ο Τζέι Ντι Βανς δήλωσε ότι έχει σημειωθεί «πολλή πρόοδος» στις συνομιλίες, προσθέτοντας όμως ότι ο Ντόναλντ Τραμπ δεν είναι ακόμη έτοιμος να εγκρίνει τη συμφωνία.
«Ελπίζουμε ότι θα συνεχίσουμε να προχωράμε και ότι ο πρόεδρος θα είναι σε θέση να εγκρίνει τη συμφωνία, αλλά αυτό μένει να εξακριβωθεί», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Το Ορμούζ, οι κυρώσεις και το μέτωπο του Λιβάνου
Σύμφωνα με τις πληροφορίες του Axios, το υπό συζήτηση πρωτόκολλο προβλέπει επίσης «απρόσκοπτη» πρόσβαση στα Στενά του Ορμούζ. Σε αντάλλαγμα, οι ΗΠΑ φέρονται διατεθειμένες να άρουν τον αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών και να επιτρέψουν στην Τεχεράνη να επανέλθει νόμιμα στις διεθνείς αγορές πετρελαίου μέσω αναστολής κυρώσεων.
Παράλληλα, η ιρανική πλευρά ζητεί την αποδέσμευση παγωμένων πόρων ύψους 24 δισεκατομμυρίων δολαρίων, ενώ επιμένει να διατηρήσει στο έδαφός της το απόθεμα ουρανίου υψηλού εμπλουτισμού, αίτημα που απορρίπτει η Ουάσιγκτον, με τον Ντόναλντ Τραμπ να απαιτεί την καταστροφή του.
Το Ιράν φέρεται επίσης να επιδιώκει τον τερματισμό των επιχειρήσεων του Ισραήλ στον Λίβανο ως προϋπόθεση για συνολική συμφωνία.
Την ίδια στιγμή, το Ισραήλ ανακοίνωσε επέκταση της «περιοχής επιχειρήσεων» εναντίον της Χεζμπολάχ στον νότιο Λίβανο, όπου τουλάχιστον 17 άνθρωποι σκοτώθηκαν σε νέους βομβαρδισμούς.
Η UNIFIL κατήγγειλε νέα «κλιμάκωση», παρά την κατάπαυση του πυρός που υποτίθεται ότι τέθηκε σε ισχύ στις 17 Απριλίου, ενώ οι εξελίξεις καταγράφονται λίγα 24ωρα πριν από νέο γύρο συνομιλιών ΗΠΑ, Ισραήλ και Λιβάνου στην Ουάσιγκτον.
Ο πόλεμος, που ξέσπασε στις 28 Φεβρουαρίου με την αμερικανοϊσραηλινή επίθεση στο Ιράν, έχει προκαλέσει χιλιάδες θύματα και ισχυρούς κραδασμούς στην παγκόσμια οικονομία, κυρίως λόγω της αναστάτωσης στη ναυσιπλοΐα και στη διακίνηση πετρελαίου μέσω των Στενών του Ορμούζ, από όπου διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου.
