Αυτό είναι το κεντρικό εύρημα της νέας έρευνας της Metron Analysis για λογαριασμό της διαΝΕΟσις, με τίτλο «Τι πιστεύουν οι Έλληνες για την Τεχνητή Νοημοσύνη | Β΄ Μέρος: Ηθική και Δεοντολογία» που διεξήχθη μεταξύ 4 και 9 Μαΐου 2026 σε δείγμα 1.103 ατόμων ηλικίας 17 ετών και άνω.
Σχεδόν σε κάθε εύρημα, το σημείο διαίρεσης παραμένει το ίδιο: χρήστες και μη χρήστες βλέπουν διαφορετικά τη νέα τεχνολογία. Το 69,2% δηλώνει πλέον ότι έχει χρησιμοποιήσει ΤΝ, ποσοστό αυξημένο κατά 4% από τον Ιανουάριο, όταν η χρήση είχε ήδη καταγράψει άλμα 18 ποσοστιαίων μονάδων από τον Οκτώβριο του 2025. «Η ΤΝ έχει πλέον ενσωματωθεί με εντυπωσιακή ταχύτητα στην καθημερινότητα μεγάλου μέρους του ελληνικού πληθυσμού», σημειώνει ο διευθυντής περιεχομένου της διαΝΕΟσις Ηλίας Νικολαΐδης.
Για πρώτη φορά η Metron Analysis κατέγραψε και το βάθος της σχέσης με τη νέα τεχνολογία. Το 74% χρησιμοποιεί μόνον δωρεάν εφαρμογές, το 20,6% συνδυάζει δωρεάν και επί πληρωμή εφαρμογές και μόλις το 5,2% δηλώνει ότι χρησιμοποιεί εφαρμογές με συνδρομή.
Το ελληνικό παράδοξο
Η έρευνα έθεσε έξι διλήμματα. Σε τρία από αυτά, πάνω από 7 στους 10 επιλέγουν τον περιορισμό. Το 81,5% ζητά αυστηρή ρύθμιση για να προστατευτούν οι πολίτες έναντι 17,5% που θα προτιμούσε να μην υπάρχουν εμπόδια στην τεχνολογική καινοτομία.
Το 75,4% προτιμά την προστασία θέσεων εργασίας έναντι 22,8% που επιλέγει παραγωγικότητα. Και το 86,2% ζητά υποχρεωτική σήμανση σε κάθε περιεχόμενο που παράγεται με ΤΝ, έναντι 11% που προτιμά δημιουργία χωρίς όρους.
Πιο μοιρασμένο είναι το δίλημμα για την ιδιωτικότητα. Το 65,5% την επιλέγει ακόμη και εις βάρος της αποτελεσματικότητας, έναντι 31,2% που απαντά το αντίθετο. Το πιο αμφίρροπο είναι το ενεργειακό: το 55,3% πιστεύει ότι η ΤΝ θα αντισταθμίσει το κόστος της λύνοντας μεγάλα παγκόσμια προβλήματα, ενώ το 37,3% θεωρεί ότι επιβαρύνει υπέρμετρα το περιβάλλον.
Η εξαίρεση είναι μία: η αναγνώριση προσώπων από την Αστυνομία για σοβαρά εγκλήματα, όπου το 80,8% λέει ναι. Χρήστες και μη χρήστες συμφωνούν σχεδόν σε ίσα ποσοστά.
Όπως σημειώνουν στην ανάλυσή τους οι Γιάννης Μπαλαμπανίδης, Στράτος Φαναράς και Πέννυ Αποστολοπούλου της Metron Analysis, «κατά κανόνα προκρίνεται η μεγαλύτερη προστασία από τις ανησυχίες που μας προκαλεί η ΤΝ, παρά η μεγαλύτερη ελευθερία στη χρήση και ανάπτυξής της». Η ελληνική κοινή γνώμη, υποστηρίζουν, εγγράφεται στην «ηπειρωτική» ευρωπαϊκή παράδοση που τείνει προς τη ρύθμιση.
Το χάσμα χρηστών και μη χρηστών
Οι διαφορές μεταξύ χρηστών και μη χρηστών παραμένουν έντονες, με τις δύο πλευρές να βλέπουν σε πολλές περιπτώσεις δύο ξεχωριστές πραγματικότητες.
Το 60,1% των χρηστών εκτιμά ότι οι επιπτώσεις της ΤΝ θα είναι θετικές, έναντι μόλις 19,3% στους μη χρήστες. Αντίστροφα, το 41,1% των μη χρηστών βλέπει τις επιπτώσεις ως αρνητικές, έναντι 11,8% των χρηστών, καταγράφοντας διαφορά περίπου 30 μονάδων.
Οι χρήστες είναι πιο συχνά άνδρες, νεότεροι και με υψηλότερο μορφωτικό επίπεδο. Η χρήση φτάνει στο 92,9% στις ηλικίες 17-24 ετών και στο 90,2% στους κατόχους μεταπτυχιακού ή διδακτορικού τίτλου, ενώ στους άνω των 65 περιορίζεται στο 36,5%.
Η διαίρεση είναι ξεκάθαρη σχεδόν σε όλα τα ευρήματα. Το 62,6% των μη χρηστών βλέπει τους κινδύνους της ΤΝ ως ανεξέλεγκτους, έναντι 42,7% των χρηστών.
Στην ερώτηση για το ποιος φέρει ευθύνη αν η ΤΝ προκαλέσει ζημία, οι χρήστες δείχνουν κυρίως τις εταιρείες και τις πλατφόρμες ΤΝ με 53,4% και τους ίδιους τους χρήστες με 31%, ενώ οι μη χρήστες δείχνουν προς το κράτος με 33,2%.
Στην ερώτηση για απαγόρευση της ΤΝ σε ανηλίκους, η διαφορά φτάνει τις 26 μονάδες: το 90% των μη χρηστών λέει ναι, έναντι 64% των χρηστών.
Σύμφωνα με τον κ. Νικολαΐδη, «οι στάσεις απέναντι στην ΤΝ είναι πιθανό να διαμορφώνονται σε μεγάλο βαθμό από την ίδια την εμπειρία της χρήσης. Οι χρήστες εμφανίζονται συστηματικά πιο εξοικειωμένοι, πιο αισιόδοξοι και κάπως πιο πρόθυμοι να αναλάβουν ατομική ευθύνη. Αντιθέτως, οι μη χρήστες τείνουν να βλέπουν μεγαλύτερους κινδύνους και να προσδοκούν ισχυρότερη κρατική παρέμβαση».
Ποιος βάζει τους κανόνες
Πάνω από 8 στους 10 συμφωνούν ότι η ΤΝ πρέπει να ρυθμιστεί. Ποιον εμπιστεύονται να το κάνει;
Το 61,5% δείχνει την εθνική κυβέρνηση και μόλις το 29,9% την ΕΕ, σχεδόν όσο και τις ίδιες τις εταιρείες τεχνολογίας με 27,2%. Ακολουθούν οι Ανεξάρτητες Αρχές, οι διεθνείς οργανισμοί, η οικογένεια και η ακαδημαϊκή κοινότητα.
Οι αναλυτές της Metron Analysis ερμηνεύουν το εύρημα ως ένδειξη της «ρυθμιστικής αργοπορίας» που καταλογίζουν οι πολίτες στον «μεγάλο αλλά βαρύ» οργανισμό της ΕΕ. Σύμφωνα με τον κ. Νικολαΐδη, «πρόκειται για μια πολύ σύνθετη ερώτηση, καθώς οι χρήστες και οι πιθανές βλάβες βρίσκονται εντός συνόρων πολλών χωρών, ενώ οι πλατφόρμες και οι υποδομές που παρέχουν τις υπηρεσίες λειτουργούν υπερεθνικά».
Πλήρης απαγόρευση, χρήση υπό προϋποθέσεις, ελεύθερη χρήση
Πέραν των διλημμάτων, η έρευνα εξέτασε και εννέα πεδία εφαρμογής της ΤΝ, όπου οι ερωτηθέντες κλήθηκαν να επιλέξουν ανάμεσα στην πλήρη απαγόρευση, τη χρήση υπό προϋποθέσεις και την ελεύθερη χρήση.
Σχεδόν σε όλα τα πεδία, από την αξιολόγηση εργαζομένων και εκπαιδευομένων μέχρι τις δικαστικές αποφάσεις, την αυτόματη οδήγηση και την εθνική άμυνα, η πλειοψηφία επιλέγει τη μέση λύση της «χρήσης υπό προϋποθέσεις».
Η μοναδική σαφής εξαίρεση αφορά την «ιατρική διάγνωση και θεραπεία, αντί ιατρού», όπου το 48% ζητά πλήρη απαγόρευση, ενώ το 45% δέχεται χρήση υπό προϋποθέσεις.
Η μεγαλύτερη αποδοχή της ελεύθερης χρήσης εμφανίζεται στην αντιμετώπιση κρίσεων, όπως πυρκαγιές και σεισμοί, όπου 1 στους 5 τάσσεται υπέρ της χρήσης χωρίς περιορισμούς.
Πάντως, το υψηλότερο ποσοστό συμφωνίας της έρευνας δεν αφορά σε κάποια είδους απαγόρευση. Το 88,8% συμφωνεί σε ένα πράγμα, στο ότι οι πολίτες πρέπει να εκπαιδευτούν στην ΤΝ. Χρήστες και μη χρήστες μαζί.
Όπως σχολιάζουν οι αναλυτές της Metron Analysis, «η διαπαιδαγώγηση και η διασφάλιση όρων διαφάνειας φαίνεται να προτιμάται από απαγορεύσεις και περιορισμούς στη χρήση της ΤΝ».
* Η έρευνα «Τι πιστεύουν οι Έλληνες για την Τεχνητή Νοημοσύνη | Β΄ Μέρος: Ηθική και Δεοντολογία» πραγματοποιήθηκε από τη Metron Analysis για λογαριασμό της διαΝΕΟσις σε δείγμα 1.103 ατόμων ηλικίας 17 ετών και άνω, με μέγιστο δειγματοληπτικό σφάλμα ±3%. Η έρευνα πεδίου διεξήχθη μεταξύ 4 και 9 Μαΐου 2026 με συνδυασμό τηλεφωνικών και online συνεντεύξεων. Την ανάλυση υπογράφουν οι Γιάννης Μπαλαμπανίδης, Στράτος Φαναράς και Πέννυ Αποστολοπούλου.
