Καταθέσεις, POS, ακίνητα, social media και περιουσιακά στοιχεία σε 90 χώρες μπαίνουν στο νέο ψηφιακό μικροσκόπιο της ΑΑΔΕ, η οποία ενεργοποιεί για το 2026 ένα πρωτοφανές σύστημα ηλεκτρονικών διασταυρώσεων και «έξυπνων» ελέγχων με τεχνητή νοημοσύνη και big data. Στόχος είναι η δημιουργία πλήρους ψηφιακού προφίλ για κάθε ΑΦΜ, ώστε η εφορία να εντοπίζει ύποπτες αποκλίσεις, αδήλωτα εισοδήματα και πιθανή φοροδιαφυγή πριν ακόμη ξεκινήσει ο κλασικός έλεγχος.
Το νέο επιχειρησιακό σχέδιο της ΑΑΔΕ προβλέπει περισσότερους από 194.000 ελέγχους και διασταυρώσεις, με τον ελεγκτικό μηχανισμό να αποκτά πρόσβαση σε ένα τεράστιο εύρος πληροφοριών από την Ελλάδα αλλά και το εξωτερικό. Η φορολογική διοίκηση περνά πλέον σε ένα μοντέλο real time παρακολούθησης της οικονομικής δραστηριότητας, όπου όλες οι διαθέσιμες πληροφορίες θα συγκεντρώνονται γύρω από το ψηφιακό προφίλ κάθε φορολογούμενου και επιχείρησης.
Στην πράξη, η ΑΑΔΕ θα δημιουργεί έναν ολοκληρωμένο ηλεκτρονικό φάκελο για κάθε ΑΦΜ, συνδέοντας στοιχεία από τραπεζικές κινήσεις, POS και ταμειακές μηχανές, δηλώσεις ΦΠΑ και myDATA, μεταβιβάσεις ακινήτων, βραχυχρόνιες μισθώσεις, ηλεκτρονικές συναλλαγές, τελωνειακά δεδομένα αλλά ακόμη και πληροφορίες που προκύπτουν από τον παγκόσμιο ιστό και τα social media.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στις καταθέσεις και τα περιουσιακά στοιχεία στο εξωτερικό. Μέσω της συνεργασίας με περισσότερες από 90 χώρες και της αυτόματης ανταλλαγής χρηματοοικονομικών πληροφοριών, η ΑΑΔΕ θα λαμβάνει στοιχεία για τραπεζικούς λογαριασμούς, επενδύσεις και περιουσιακά στοιχεία Ελλήνων φορολογουμένων που βρίσκονται εκτός Ελλάδας, περιορίζοντας δραστικά τη δυνατότητα απόκρυψης αδήλωτων κεφαλαίων.
Παράλληλα ενεργοποιείται πλήρως το σύστημα PARE (Payment Capacity – Attitude – Recency – Event), το οποίο θα δημιουργεί αναλυτικό προφίλ φορολογικής συμπεριφοράς για κάθε πολίτη και επιχείρηση. Το σύστημα θα αξιολογεί την ικανότητα αποπληρωμής οφειλών, τα εισοδήματα και τις τραπεζικές κινήσεις, την περιουσιακή κατάσταση, τη συμπεριφορά απέναντι στις φορολογικές υποχρεώσεις αλλά και σημαντικά οικονομικά γεγονότα που επηρεάζουν τη δυνατότητα πληρωμής. Με απλά λόγια, η εφορία θα επιχειρεί να γνωρίζει όχι μόνο τι δηλώνει ένας φορολογούμενος αλλά και αν η συνολική οικονομική του εικόνα συμβαδίζει με όσα εμφανίζονται στις φορολογικές δηλώσεις.
Κομβικό ρόλο στο νέο μοντέλο αναλαμβάνουν οι ΔΕΟΣ – οι Δυνάμεις Ελέγχου Οικονομικών Συναλλαγών – που θα πραγματοποιήσουν τουλάχιστον 39.300 ελέγχους με χρήση επιχειρησιακής νοημοσύνης, big data και προηγμένων ψηφιακών εργαλείων. Οι έλεγχοι θα επικεντρωθούν σε κυκλώματα φοροδιαφυγής, απάτες ΦΠΑ, λαθρεμπόριο, αδήλωτη οικονομική δραστηριότητα και ύποπτες ενδοκοινοτικές συναλλαγές.
Την ίδια στιγμή, η διασύνδεση POS και ταμειακών μηχανών περνά σε νέα φάση online παρακολούθησης. Με νέο λογισμικό, η ΑΑΔΕ θα μπορεί να εντοπίζει σε πραγματικό χρόνο ασυνήθιστες κινήσεις, αποκλίσεις τζίρου και επιχειρήσεις που εμφανίζουν ύποπτη φορολογική συμπεριφορά. Παράλληλα, η ηλεκτρονική τιμολόγηση επεκτείνεται σταδιακά σε όλη την αγορά, ενώ το Ψηφιακό Δελτίο Αποστολής θα καταγράφει ζωντανά τη διακίνηση αγαθών.
Στο μικροσκόπιο των διασταυρώσεων μπαίνουν ιδιαίτερα τα αδήλωτα εισοδήματα από Airbnb και βραχυχρόνιες μισθώσεις, οι μη δηλωμένες αγοραπωλησίες ακινήτων, οι καταθέσεις σε ελληνικές και ξένες τράπεζες, οι επιχειρήσεις με μηδενικές δηλώσεις ΦΠΑ αλλά υψηλή δραστηριότητα, οι περιπτώσεις αμφισβήτησης τεκμαρτού εισοδήματος και οι ύποπτες συναλλαγές ηλεκτρονικού εμπορίου.
Παράλληλα ενεργοποιείται το Μητρώο Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων (ΜΙΔΑ), η νέα ενιαία πλατφόρμα της ΑΑΔΕ που θα συγκεντρώνει όλα τα στοιχεία για ιδιοκτησίες, χρήσεις ακινήτων, μισθώσεις και μεταβολές περιουσίας, δημιουργώντας ουσιαστικά πλήρη ηλεκτρονικό φάκελο ακίνητης περιουσίας για κάθε φορολογούμενο.
Συνολικά, το επιχειρησιακό σχέδιο της ΑΑΔΕ για το 2026 προβλέπει 26.000 φορολογικούς ελέγχους, 25.400 επιτόπιους ελέγχους πρόληψης, 75.000 τελωνειακούς ελέγχους δίωξης, 11.000 ελέγχους μέσω συστημάτων X-Ray, 11.060 ελέγχους με χρήση drones και σκύλων ανιχνευτών, 3.468 ελέγχους μέσω POS και myDATA, καθώς και 6.350 στοχευμένους ελέγχους βάσει κριτηρίων κινδύνου.
Η ΑΑΔΕ θέτει για το 2026 στόχο συνολικών εισπράξεων 75,45 δισ. ευρώ, εκ των οποίων τα 29,2 δισ. ευρώ θα προέλθουν μόνο από τον ΦΠΑ, ενώ επιδιώκεται η βεβαίωση επιπλέον 1,5 δισ. ευρώ μέσα από ελέγχους, διασταυρώσεις και ηλεκτρονική ανάλυση δεδομένων.
