Η Ελλάδα κατάφερε μέσα σε 15 χρόνια να μειώσει δραστικά το «κενό συμμόρφωσης» στον ΦΠΑ, από περίπου 30% το 2011 σε μόλις 9% το 2024, , «κυνηγώντας» τη φοροδιαφυγή, σύμφωνα με το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ)
Η φορολογική διοίκηση, όπως αναφέρει η σχετική έκθεση του ΔΝΤ για την Ελλάδα, μετατρέπεται πλέον σε μηχανισμό παραγωγής δημοσιονομικού χώρου, καταπολεμώντας τη φοροδιαφυγή. Τα στοιχεία δείχνουν ότι τα έσοδα από την καταπολέμηση της έφτασαν τα 1,7 δισ. ευρώ το 2024, ενώ εκτιμάται ότι ανήλθαν στα 2,2 δισ. ευρώ το 2025 και κινούνται προς τα 3 δισ. ευρώ ετησίως από το 2026 και μετά.
Η εξέλιξη αποδίδεται κυρίως στην ψηφιοποίηση των ελέγχων, στην πλατφόρμα myDATA, στην ηλεκτρονική τιμολόγηση και στη μαζική ανάλυση δεδομένων.
Ωστόσο, το ΔΝΤ ξεκαθαρίζει ότι η μεταρρυθμιστική πορεία για την Ελλάδα δεν έχει ολοκληρωθεί, καθώς η μεγάλη πρόκληση πλέον είναι η μονιμοποίηση των κερδών της τελευταίας δεκαπενταετίας.
Όπως επισημαίνεται, η επόμενη φάση απαιτεί ακόμη μεγαλύτερη αξιοποίηση εργαλείων ανάλυσης δεδομένων και τεχνητής νοημοσύνης για τον εντοπισμό κινδύνων φοροδιαφυγής, περαιτέρω βελτίωση των υπηρεσιών προς τους φορολογούμενους, αλλά και συνεχή επένδυση στην εκπαίδευση και εξειδίκευση του προσωπικού της φορολογικής διοίκησης ώστε να μπορεί να ανταποκριθεί στις ταχύτατες τεχνολογικές εξελίξεις.
Σύμφωνα με το ΔΝΤ, η διατήρηση της ανεξαρτησίας της φορολογικής διοίκησης και η ενίσχυση της εμπιστοσύνης των πολιτών προς το φορολογικό σύστημα θα αποτελέσουν κρίσιμους παράγοντες για τη διατήρηση της δημοσιονομικής σταθερότητας και της αναπτυξιακής δυναμικής της ελληνικής οικονομίας τα επόμενα χρόνια.
Το ΔΝΤ χωρίζει την ελληνική μεταρρυθμιστική προσπάθεια σε τρεις διακριτές αλλά αλληλένδετες φάσεις: Τη σταθεροποίηση (2010-2012), τη θεσμική οικοδόμηση (2013-2017) και τον ψηφιακό μετασχηματισμό (2018-2025).
Σημειώνεται πως η κυβέρνηση επιχειρεί να μετατρέψει τα αυξημένα έσοδα από τη φορολογική συμμόρφωση σε φορολογικές ελαφρύνσεις και επενδυτικό χώρο. Το προσχέδιο προϋπολογισμού του 2026 προβλέπει δημοσιονομικές παρεμβάσεις ύψους 2,9 δισ. ευρώ, ενώ μόνο η μεταρρύθμιση στην κλίμακα φορολογίας εισοδήματος εκτιμάται ότι θα ελαφρύνει νοικοκυριά και εργαζόμενους κατά 1,2 δισ. ευρώ μέσα στο 2026.
Το ΔΝΤ αποδίδει κομβικό ρόλο στην ανεξαρτησία της φορολογικής διοίκησης και στη χρήση τεχνολογίας, με τη νέα γενιά εργαλείων να καταφέρνει τα εξής:
Η φοροδιαφυγή μειώθηκε θεαματικά στην Ελλάδα
Το κενό στον ΦΠΑ έπεσε από περίπου 30% το 2011 σε μόλις 9% το 2024. Αυτό σημαίνει ότι το κράτος εισπράττει πλέον πολύ περισσότερους φόρους που παλαιότερα χάνονταν.
Η τεχνητή νοημοσύνη φέρνει δισεκατομμύρια στα κρατικά ταμεία
Τα έσοδα από την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής έφτασαν περίπου τα 1,7 δισ. ευρώ το 2024 και αναμένεται να ξεπεράσουν τα 3 δισ. ευρώ ετησίως τα επόμενα χρόνια.
Η ΑΑΔΕ περνά σε πλήρως ψηφιακούς ελέγχους
Για το 2026 σχεδιάζονται πάνω από 190.000 φορολογικοί έλεγχοι, με χρήση ΑΙ, ηλεκτρονικών διασταυρώσεων και παρακολούθησης συναλλαγών σε πραγματικό χρόνο.
Η βελτίωση των φορολογικών εσόδων βοηθά την οικονομία συνολικά
Η Ελλάδα πέτυχε πρωτογενές πλεόνασμα περίπου 4,7% του ΑΕΠ, ενώ το δημόσιο χρέος έχει μειωθεί σημαντικά σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια.
Το ΔΝΤ θεωρεί ότι η φορολογική διοίκηση είναι «κλειδί» για την ανάπτυξη
