Τα πετρελαιοφόρα έπλεαν παλιά απρόσκοπτα στα Στενά του Ορμούζ. Αλλά από τις 28 Φεβρουαρίου, όποιος επιδιώκει να διασχίσει την ναυτική οδό των 33 χιλιομέτρων έπρεπε να ακολουθήσει μια παράκαμψη.
Σε αυτό που έχει γίνει γνωστό ως «Θάλαμος Διοδίων της Τεχεράνης», τα πλοία πρέπει τώρα να κατευθύνονται πιο κοντά στην ιρανική ακτογραμμή, περνώντας ανάμεσα στα νησιά Κεσμ και Λαράκ, όπως αναφέρει η Telegraph.
Οι πλοιοκτήτες στη συνέχεια περνούν από μια περίπλοκη – και δαπανηρή – διαδικασία διαπραγμάτευσης.
Πρώτον, σύμφωνα με το Bloomberg, υποχρεούνται να ενημερώνουν τις ενδιάμεσες εταιρείες που συνδέονται με το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC) για το φορτίο, τον προορισμό και τον τελικό ιδιοκτήτη του πλοίου.
Το Ιράν χρεώνει στη συνέχεια «διόδια» τουλάχιστον ενός δολαρίου ανά βαρέλι, με την τιμή να αυξάνεται ανάλογα με την αντιληπτή φιλικότητα του εθνικού φορέα εκμετάλλευσης.
Τα τέλη πρέπει να καταβάλλονται σε κινεζικό γιουάν ή σε κρυπτονόμισμα. Η μέση τιμή για ένα μόνο πετρελαιοφόρο είναι δύο εκατ. δολάρια. Εάν όλα εγκριθούν, τα σκάφη του IRGC θα παρέχουν τελικά συνοδεία μέσα και έξω από τον «θάλαμο διοδίων».
Έως και 500 δισ. δολάρια σε πέντε χρόνια το όφελος
Ορισμένοι αναλυτές πιστεύουν ότι θα μπορούσε να αποφέρει έως και 500 δισ. δολάρια σε πέντε χρόνια.
Αυτό το σύστημα – άτυπο και παράνομο προς το παρόν – αντιπροσωπεύει τη μεγαλύτερη νίκη του Ιράν από τον πόλεμο με τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Αν παραμείνει στη θέση του, θα μπορούσε να αποφέρει εκατοντάδες δισεκατομμύρια δολάρια και να αναδιαμορφώσει ριζικά τόσο τη Μέση Ανατολή όσο και το θαλάσσιο εμπόριο σε όλο τον κόσμο.
Αυτή η προοπτική καθιστά απίθανη τη μακροπρόθεσμη επιβίωσή του, δήλωσαν αναλυτές στην εφημερίδα The Telegraph.
«Το Ιράν έχει μάθει πώς να κρατά την παγκόσμια οικονομία σε κατάσταση ομηρίας», δήλωσε ο Πέτρας Κατίνας, ερευνητής στο think tank Royal United Services Institute με έδρα το Λονδίνο.
Τη Δευτέρα, το Ιράν ενημέρωσε τις ΗΠΑ ότι θα συμφωνούσε μόνο σε μια μόνιμη ειρηνευτική συμφωνία, όχι σε μια 45ήμερη εκεχειρία.
Και θα το έκανε μόνο εάν του επιτρεπόταν να εδραιώσει τον «σταθμό διοδίων» στη θέση του, μοιράζοντας τα κέρδη με το Ομάν, το έθνος του Κόλπου στην απέναντι ακτή.
Τα σχέδια Τραμπ για τα Στενά
Κατά καιρούς, ο Ντόναλντ Τραμπ φαίνεται να εξετάζει την ιδέα να λειτουργήσει ο ίδιος τον σταθμό διοδίων, αντί να ανοίξει ελεύθερη διέλευση.
«Τι θα λέγατε να χρεώνουμε διόδια;» είπε αυτή την εβδομάδα. «Προτιμώ να το κάνω αυτό παρά να τους αφήσω να τα έχουν. Γιατί να μην το κάνουμε; Είμαστε ο νικητής. Κερδίσαμε».
Εναλλακτικά, ο πρόεδρος των ΗΠΑ απείλησε να καταστρέψει «ολόκληρο τον πολιτισμό» του Ιράν εάν δεν παραδοθεί και δεν ανοίξει το στενό. Τα έθνη του Κόλπου ανησυχούν ότι ο κ. Τραμπ θα προκαλέσει έναν τελικό, μανιώδη γύρο περιφερειακών βομβαρδισμών και στη συνέχεια θα αποχωρήσει με το στενό – τουλάχιστον προσωρινά – υπό τον έλεγχο της Τεχεράνης.
Ορισμένες χώρες ενδέχεται να αναγκαστούν να πληρώσουν αρχικά τα τέλη εξαγωγής, δήλωσε μια διπλωματική πηγή του Κόλπου στην Telegraph.
Το Άμπου Ντάμπι, το Κατάρ και το Μπαχρέιν δεν διαθέτουν εναλλακτικούς αγωγούς και οι προμήθειες υγρού φυσικού αερίου μπορούν να παραδοθούν μόνο με πλοία.
Χώρες όπως η Ινδία μπορεί να στείλουν τα δικά τους δεξαμενόπλοια μέσω του στενού για να συλλέξουν πετρέλαιο και φυσικό αέριο, επωμιζόμενες το κόστος των «διοδίων».
Αλλά με την πάροδο του χρόνου, τα έθνη του Κόλπου δεν θα ανεχθούν ένα σύστημα που διοχετεύει τεράστιο πλούτο προς ένα εχθρικό καθεστώς που έχει ήδη ανατινάξει κομμάτια των κρίσιμων υποδομών τους, ανέφερε η διπλωματική πηγή.
