Η εφοδιαστική αλυσίδα των αποσταγμάτων αποτελεί κρίσιμο πυλώνα της ελληνικής οικονομίας, συνεισφέροντας 2,1 δισ. ευρώ στο ΑΕΠ και υποστηρίζοντας 73.400 θέσεις εργασίας, σύμφωνα με νέα μελέτη του ΙΟΒΕ. Παρά την αυξητική τάση της παραγωγής, η οποία έφτασε τα 56 εκατ. λίτρα το 2024, ο κλάδος αντιμετωπίζει τη μεγαλύτερη φορολογική επιβάρυνση στην ΕΕ-27, με τους φόρους να αντιπροσωπεύουν το 55% της τελικής τιμής. Ο εξορθολογισμός του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης (ΕΦΚ) εκτιμάται ότι θα μπορούσε να προσθέσει 180 εκατ. ευρώ στο ΑΕΠ και 13.100 νέες θέσεις απασχόλησης.
Η ακτινογραφία του κλάδου και η περιφερειακή ισχύς
Ο κλάδος των αποσταγμάτων (ποτά με άνω των 15 βαθμών αλκοόλης, όπως ούζο, τσίπουρο, ουίσκι, βότκα) παρουσιάζει ισχυρό παραγωγικό αποτύπωμα, με την εγχώρια παραγωγή να ενισχύεται κατά 4,9% το 2024 σε σχέση με το προηγούμενο έτος. Η δραστηριότητα έχει έντονο περιφερειακό χαρακτήρα, καθώς το 67% της παραγωγής συγκεντρώνεται σε τρεις περιοχές:
-
Θεσσαλία
-
Βόρειο Αιγαίο
-
Ανατολική Μακεδονία και Θράκη
Ωστόσο, η κατανάλωση παραμένει σε χαμηλά επίπεδα, αγγίζοντας μόλις το 64% των επιπέδων του 2009. Η πτώση αυτή αποδίδεται στην παρατεταμένη οικονομική ύφεση και στις διαδοχικές αυξήσεις σε ΕΦΚ και ΦΠΑ.
Το φορολογικό «βαρίδι» και ο ευρωπαϊκός πρωταθλητισμός
Η Ελλάδα κατέχει την αρνητική πρωτιά στην ΕΕ-27 όσον αφορά τον συντελεστή ΕΦΚ αποσταγμάτων (σε αγοραστική δύναμη), ο οποίος είναι υπερδιπλάσιος από τον μέσο όρο των τουριστικά ανταγωνιστικών χωρών. Η υψηλή φορολογία δημιουργεί δύο βασικά προβλήματα:
-
Παράνομο εμπόριο: Ενισχύονται τα κίνητρα για λαθρεμπόριο, στερώντας έσοδα από το κράτος.
-
Μειωμένη ανταγωνιστικότητα: Το τουριστικό προϊόν και οι επιχειρήσεις HORECA επιβαρύνονται σημαντικά, καθώς το 55% της τιμής μιας φιάλης είναι φόροι.
Τα οφέλη από τη μείωση του ΕΦΚ
Σύμφωνα με την ανάλυση του ΙΟΒΕ, μια προσαρμογή του φορολογικού πλαισίου θα λειτουργούσε ως επιταχυντής για την οικονομία:
-
Αύξηση πωλήσεων: Εκτιμάται άνοδος 8,3% στα νόμιμα κανάλια κατανάλωσης.
-
Πτώση τιμών: Η λιανική τιμή μιας τυπικής φιάλης θα μπορούσε να μειωθεί κατά 13,6%.
-
Δημοσιονομικό όφελος: Η μείωση του φόρου μπορεί να έχει ουδέτερο ή και θετικό πρόσημο στα δημόσια έσοδα (έως +2,4 εκατ. ευρώ), λόγω της αύξησης του όγκου πωλήσεων και της περιστολής του παράνομου εμπορίου.
