Το νέο ειδικό χωροταξικό πλαίσιο, που τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση μέχρι τις 15 Σεπτεμβρίου από τα υπουργεία Περιβάλλοντος και Τουρισμού, εισάγει σημαντικές αλλαγές στον τομέα του τουρισμού.
Στο πλαίσιο αυτό, επιβάλλονται περιορισμοί στις βραχυχρόνιες μισθώσεις (όπως Airbnb) και στα ενοικιαζόμενα δωμάτια, καθώς και η επιβολή ενός “πράσινου” τέλους. Επιπλέον, προτείνεται η ανάπτυξη μεγάλων τουριστικών μονάδων ακόμη και σε ακατοίκητα νησιά με έκταση μεγαλύτερη των 300 στρεμμάτων. Η ανέγερση νέων τουριστικών μονάδων θα συνδέεται με επιδοτήσεις μέσω προγραμμάτων ΕΣΠΑ ή του Ταμείου Ανάπτυξης, ανάλογα με την περιοχή και τα ποιοτικά χαρακτηριστικά τους (π.χ. αστέρια).
Είναι γεγονός ότι ο τουριστικός χάρτης της Ελλάδας αναδιαρθρώνεται ριζικά με την εισαγωγή νέων ζωνών και ειδικών κατηγοριών, με βάση τη χωρική οργάνωση των τουριστικών καταλυμάτων. Οι αλλαγές αυτές επηρεάζουν σημαντικά όσους διαθέτουν, διαχειρίζονται ή επιθυμούν να αποκτήσουν ακίνητα ή ενοικιαζόμενα δωμάτια μέσω Airbnb.
Το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό (ΕΧΠ) και η Στρατηγική Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΣΜΠΕ), που τέθηκαν σε δημόσια ηλεκτρονική διαβούλευση στις 3 Ιουλίου, αντιμετώπισαν σφοδρή κριτική από την πρώτη στιγμή.
Οι επαγγελματίες του τουριστικού κλάδου υποστηρίζουν ότι τα νέα μέτρα, τα οποία περιορίζουν τα καταλύματα βραχυχρόνιας μίσθωσης ανά προορισμό σύμφωνα με τη δυναμικότητα των ξενοδοχειακών κλινών, αναμένεται να δημιουργήσουν σοβαρά προβλήματα στον τουριστικό τομέα.
Το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, με το νέο ΕΣΔΑ Τουρισμού, επιδιώκει να θέσει συγκεκριμένους στόχους και κατευθυντήριες γραμμές για τη χωροταξική οργάνωση του τουριστικού τομέα σε εθνικό επίπεδο, λαμβάνοντας υπόψη την οικονομική, περιβαλλοντική και κοινωνική βιωσιμότητα και αειφορία. Οι ενδιαφερόμενοι φορείς έχουν προθεσμία έως τις 15 Σεπτεμβρίου για να υποβάλουν τα σχόλια και τις προτάσεις τους.
Έντονη ανησυχία για τα μέτρα
Οι νέοι περιορισμοί, οι οποίοι προστίθενται στους ήδη ισχύοντες κανονισμούς που τέθηκαν νωρίτερα φέτος για την αγορά βραχυχρόνιων μισθώσεων, προκαλούν ανησυχία. Από το 2024, τα φυσικά πρόσωπα που κατέχουν τρία ή περισσότερα ακίνητα βραχυχρόνιας μίσθωσης θα πρέπει να ξεκινήσουν μια επιχείρηση, να τηρούν οικονομικά αρχεία, να εκδίδουν φορολογικά έγγραφα και να καταβάλλουν ασφαλιστικές εισφορές, φόρο επιχειρήσεων, φόρο διαμονής επισκεπτών και ΦΠΑ από το πρώτο ακίνητο.
Αναπτυγμένες και ελεγχόμενες περιοχές
Το νομοσχέδιο που τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση κατηγοριοποιεί την εθνική επικράτεια με βάση τη χωρική οργάνωση των τουριστικών καταλυμάτων. Οι περιορισμοί αφορούν κυρίως τις “περιοχές ελέγχου” με υψηλή συγκέντρωση τουριστικών υποδομών, και τις “αναπτυγμένες περιοχές”. Οι “περιοχές ελέγχου” περιλαμβάνουν:
- Παραλία Πιερίας
- Σκιάθος
- Κέρκυρα, Ζάκυνθος και Αρκαδία Ζάκυνθος
- Λαγανάς Ζάκυνθος
- Ερμούπολη
- Θήρα, Οία
- Κως, Μύκονος
- Άφαντος Ρόδος, Ιαλυσός Ρόδος, Καλλιθέα Ρόδος
- Τήνος
- Μάλια Ηράκλειο, Χερσόνησος Ηράκλειο
- Νέα Κυδωνία Χανιά
Οι “αναπτυγμένες περιοχές” περιλαμβάνουν:
- Θάσος
- Θεσσαλονίκη, Μενεμένη Θεσσαλονίκη, Άγιος Γεώργιος Θεσσαλονίκη, Θερμαϊκός, Σταυρουπόλεως Θεσσαλονίκη
- Ανατολικός Όλυμπος Πιερία
- Κασσάνδρα Χαλκιδικής, Παλλήνη Χαλκιδικής, Σιθωνία Χαλκιδικής
- Ιωαννίτες Ιωάννινα
- Σύβοτα Θεσπρωτία
- Πάργα
- Βόλος, Πορταριά, Μούρεσι Μαγνησία
- Σκόπελος
- Αιδηψός
- Άγιος Γεώργιος Κέρκυρας, Αχίλλειο Κέρκυρας, Εσπερία Κέρκυρας, Θιναλίου Κέρκυρας, Κασσωπαίος Κέρκυρας, Κορησσία Κέρκυρας, Κέρκυρα, Λευκίμμεια Κέρκυρας, Μελίτη Κέρκυρας, Παλαιοκαστρίτες Κέρκυρας, Παρέλια Κέρκυρας, Παξοί
- Αλυκές Ζάκυνθος, Ελιά – Πρόννων Κεφαλονιά, Λειβαθώ Κεφαλληνία
- Λευκάδα, Ελλόμενος Λευκάδα
- Κάστρο – Κυλλήνη
- Ναύπλιο, Ασίνη Αργολίδας
- Ελαφόνησος
- Αθήνα, Μεταμόρφωση, Καλλιθέα, Άλιμος, Γλυφάδα, Μοσχάτος, Νέα Σμύρνη, Παλαιό Φάληρο, Βουλιαγμένη, Νέα Μάκρη, Ανάβυσσος, Πειραιάς, Αγκίστρι, Αίγινα, Πόρος, Σπέτσες
- Μήθυμνα, Λέσβος
- Χίος, Άγιος Μηνάς Χίος
- Ποσειδωνία, Σύρος
- Ιέτων, Θήρα, Φολέγανδρος, Πάτμος, Δίκαιος Κως, Ηρακλειδών Κως
- Σίφνος, Νάξος, Κουφονήσια, Πάρος, Αντίπαρος
- Λίντια Ρόδος, Πεταλούδες Ρόδος
- Γκάζι Ηράκλειο, Γούβες Ηράκλειο, Άγιος Νικόλαος Λασίθι, Βραχασίου Λασίθι
- Ρέθυμνο, Αρκάδι Ρέθυμνο, Γεροπόταμος Ρέθυμνο, Χανιά
